D.0 – D.58 (D.55-ыг хүчингүй болгосон; агуулгыг нь D.0-д шилжүүлсэн)
Part D — Онцлог үндсэн хөтөлбөрүүд (D.0–D.58)
Төсөл · хараахан хүчин төгөлдөр бус. Сургууль хаашаа явж байгааг гэр бүл, ажилтнууд уншиж болохоор нийтэлсэн. Батлагдаж, хүчин төгөлдөр болох огноотой болсны дараа мөрдөгдөнө.
Монгол хувилбарыг сургуульд зориулан бичсэн бөгөөд эх хэлтэн хянагч хараахан уншаагүй. Англи хувилбартай зөрвөл англи хувилбар мөрдөгдөнө.
- Хувилбар
- 1.0 (draft)
- Хамрах хүрээ
- Цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэлх бүх сурагч, бүх хөтөч багш, хөтөлбөрийн ажилтнууд, мөн заасан тохиолдолд дадлагын байр олгогч болон түншүүд
- Баталсан
- Сургуулийн захирал хөтөлбөрийн захирлуудтай хамтран (дүрмийг 5-р түвшинд; чиглэл доторх үйл ажиллагааны журмыг 4/6-р түвшинд)
- Хүчин төгөлдөр болох огноо
- [Date]
- Хянах давтамж
- Дүрмийг жил бүр; үйл ажиллагааны журмыг жил бүр; аюулгүй байдлын чухал хэсгүүдийг улирал бүр
- Хариуцагч
- Чиглэл тус бүрийн хөтөлбөрийн захирал, Сургалтын захирлын удирдлага дор; D.0-ийг сургуулийн захирал хариуцна
- Холбогдох журам
- Part C Сургалтын хөтөлбөр; E.4 Төгсөлтийн шаардлага; E.15 Хичээлийн хуваарь; E.17 ISDP; E.18 Портфолио; F.1 Сурагчийн дүрэм; Part J Хүүхэд хамгаалал; T Бүлийн тогтолцоо
Агуулга
Журам бүр тусдаа нээгдэнэ. Агуулгаас шууд сонгож болно.
Part D Үзэл баримтлал
Хүмүүн сургууль бол сургууль биш, туршилтын талбар. Part D бол тэр туршилтын талбар өөрөө. IB-ийн тасралтгүй хөтөлбөр (Part C) мэдлэгийг бүтээдэг бол Part D хийж бүтээх чадварыг бий болгоно: сурагчийг хийж бүтээгч болгодог ур чадвар, багаж хэрэгсэл, туршлага, эрүүл мэнд, зан чанар, урлал, ажил, олны өмнө хийсэн оролдлого. Эдгээр хөтөлбөр хичээлээс гадуурх үйл ажиллагаа, нэмэлт баяжуулалт, эсвэл чимэглэл биш. Тэд үндсэн, хуваарьт орсон, багштай, үнэлгээтэй, заавал хамрагдах хөтөлбөрүүд бөгөөд Хүмүүн сургуулийг сайн дугуйлантай энгийн сургуулиас ялгаж байгаа зүйл нь энэ юм.
Чиглэл бүр гурван жишгийг хангана: бодит (жинхэнэ ур чадвар, багаж, ажил, үзэгчид; бодит зүйл боломжтой үед дуураймал хэрэглэхгүй), хүн бүрт (чиглэл бүр сурагч бүрийг хамарна; санхүүгийн дэмжлэг авдаг эсэх, чадвар, сонгосон зам нь хэзээ ч хамрагдах эрхийг хязгаарлахгүй — B.9 §5, A.16), нэгдмэл (нэг сурагч, нэг төлөвлөгөө; чиглэл бүр ISDP болон портфолиод мэдээлэх ба үүнийг ахлах хөтөч багш зохицуулна).
D.0Үндсэн хөтөлбөрүүдийг нэгтгэх журам (туршилтын талбарын үйлдлийн систем)
Зорилго. Хүмүүн сургуулийн мөн чанарыг хамгаалах хамгийн чухал үйл ажиллагааны баримт бичиг. Арван хоёр зорилго өндөр чиглэл, хоёр дипломын зам нь хоорондоо өрсөлдөх арван дөрвөн сургууль шиг биш, нэг сургууль шиг ажиллахын тулд энэ журам байна.
- Бүтэц. Хүмүүн сургуулийн үндсэн хөтөлбөр нь IB/HCP-ийн эрдмийн хөтөлбөрүүд (Part C) болон Part D-ийн арван хоёр чиглэлээс бүрдэнэ: Амьдралын ур чадвар, Амьдралын багаж хэрэгсэл, Амьдралын туршлага, Сайн сайхан байдал, Хоол тэжээл, STEM ба судалгаа, Бизнес эрхлэлт, Зан чанар ба мөнхийн ур чадвар, Урлаг ба спортын ур чадварт хүрэх, Тамирчин сурагч, Дадлага, Хүсэл тэмүүлэл ба нөлөөллийн төсөл. Бүгд Хүмүүн сургуулийн боловсролын заавал байх бүрэлдэхүүн; аль нэгийг нь Удирдах зөвлөлийн зөвшөөрөлгүйгээр сонгон хичээл эсвэл дугуйлан болгон багасгаж болохгүй.
- Хуваарийн хамгаалалт. E.15 нь Part D-ийн чиглэлүүдэд ангийн бүлэг тус бүрээр долоо хоног бүрийн хамгаалагдсан цагийг хуваарилж, жил бүр нийтэлнэ. Эрдмийн ачаалал хэзээ ч чиглэлийн цагийг идэх үндэслэл болохгүй; ачааллын зөрчил гарвал D.15-ын тохируулгын дүрмээр шийднэ, чимээгүйхэн хасаж болохгүй. Сургуулийн захирал улирал бүр чиглэлийн төлөвлөсөн бус, бодитоор орсон цагийг хянана.
- Хүний нөөц. Чиглэл бүр нэр заасан хөтөлбөрийн захиралтай байна; чиглэлийн хичээлийг мэргэшсэн хөтөч багш нар болон мэргэжилтний замын ажилтнууд (M-III) явуулна. Хүсэлгүй ерөнхий багш нарт үлдэгдэл ачаалал болгон хэзээ ч оноохгүй (M.8).
- Нэг сурагч, нэг төлөвлөгөө. Чиглэл бүр ижил гурван хэрэгсэлд мэдээлэл оруулна: ISDP (E.17, зорилго ба ахиц), портфолио (E.18, нотолгоо), ахлах хөтөч багшийн тайлан (E.16, өгүүлэмж). Аль ч чиглэл өөрийн тусдаа тайлангийн ертөнц үүсгэхгүй; ахлах хөтөч багш бүх зургийг харж, зохицуулна.
- Ачааллын тэгшитгэл. Сурагчийн нийт ачаалал буюу эрдмийн хичээл, ур чадварын бэлтгэл, төсөл, дадлагын цаг, бүлийн амьдрал, нэмэлт үйл ажиллагаа бүгд нэг газар (ISDP) харагдах бөгөөд D.15-ын хязгаараар зохицуулагдана. Зөрчлийг хөтөлбөрийн захирлууд хэлэлцэж шийднэ; сурагчийн өмнөөс ахлах хөтөч багш зуучилна; захирлууд тохиролцож чадахгүй бол шатлалын захирал шийднэ. Аль ч хөтөлбөрийн тав тух, тэр дундаа хөтөлбөрийн тэмцээний амжилтаас сурагчийн хөгжил давуу байна.
- Төгсөлттэй уялдах. E.4-ийн төгсөлтийн шаардлагад чиглэлүүд тусгагдсан: нэг урлаг, нэг спортын ур чадвар (D.39-ийн түвшин), дипломын ажлын шат (C.38), дадлага дуусгасан байх (D.48), үндсэн хөтөлбөрт хамрагдсан байдал, портфолио. Дүнгийн хуудас болон ур чадварын дүнгийн хуудас (E.18) Part D-ийн амжилтыг хичээлийн дүнтэй адил хүндэтгэлтэйгээр харуулна.
- Бүлтэй уялдах. Бүлүүд (Part T) Part D-ийг хэрэгжүүлэх хэрэгсэл болно: бүлийн тэмцээнүүд ур чадвар болон зан чанарыг агуулна; бүлийн байгаль хамгааллын үүрэг (T.5) нөлөөллийн төслүүдийг тээнэ; анги дамнасан бүлийн зөвлөгөө манлайллыг тээнэ. Чиглэлийн хөтөлбөр боловсруулагчид бүлийн бүтцийг зориуд ашиглана.
- Гэр бүлд ил тод байх. Эцэг эх элсэх үед болон жил бүр үндсэн хөтөлбөрийг бүхэлд нь тайлбарласан энгийн нэг баримт бичиг авна: хүүхэд нь чиглэл бүрт юу хийх, яагаад, гэр бүлээс юу шаардах (R.1, R.2 §3).
- Нэгтгэлийн аудит. Сургуулийн захирал жил бүр Удирдах зөвлөлд нэгтгэлийн байдлын талаар тайлагнана: чиглэлийн төлөвлөсөн болон бодит цаг, ачааллын мэдээ, давхар тайлагналын алдаа, зам болон бүлүүдийн хоорондын тэгш байдал, мөн нэг хүнд асуулт — бид хаана нэг сургууль биш, арван дөрвөн сургууль шиг ажилласан бэ?
D-IАМЬДРАЛЫН УР ЧАДВАРЫН ХӨТӨЛБӨР
Чадвартай насанд хүрэгч бүрийн хийж чаддаг зүйл — цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэл заагдаж, давтагдаж, баталгаажна.
D.1Амьдралын ур чадварын хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Хүмүүн сургуулийг төгсөгчид өөрийн амьдралаа өөрсдөө удирддаг. Амьдралын ур чадварын хөтөлбөр цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэл чадвартай насанд хүрэгчийн практик чадамжийг таван чиглэлээр заана: өөрийгөө удирдах (цаг, зуршил, зохион байгуулалт, зорилго тавих), санхүүгийн боловсрол (мөнгө, хуримтлал, төсөв, зээл, хөрөнгө оруулалтын үндэс, татвар), харилцаа ба хүмүүсийн хоорондын холбоо (яриа, үр дүнтэй бичих, хэлэлцээр, зөрчил шийдвэрлэх, хамтын ажиллагаа, олны өмнө үг хэлэх), ахуйн амьдрал (хоол хийх — D-V-тэй хамт, гэрийн засвар үйлчилгээ, анхны тусламж ба аюулгүй байдал, чиг баримжаа ба аялал, иргэний болон эрх зүйн боловсрол), шүүн тунгаах чадвар (шийдвэр гаргах, эрсдэлийн үнэлгээ, хэвлэл мэдээлэл ба мэдээллийг ялгаж салгах).
- Хэрэгжүүлэлт. Цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэлх хуваарьт орсон спираль хөтөлбөр (E.15-аар хамгаалагдсан) бөгөөд хөтөч багш нар болон шалгагдсан мэргэжилтнүүд (D.3) заана. Эрдмийн хичээлүүд болон чиглэлийн үйл ажиллагаанд зориуд бататгана: төсөв гаргах нь бизнес төсөлд (D-VII), анхны тусламж нь аялалд (D-III), хэлэлцээр нь дадлагад (D-XI) гарч ирнэ.
- Төгсөлтийн хүлээлт. Сурагч бүр төгсөхдөө нийтэлсэн чадамжийн багцыг (D.2) хангаснаа харуулна; хичээлд суусан нь биш, баталгаажсан нь тооцогдоно. Хоол хийж, гэрээ уншиж, нэг сарын төсөв гаргаж, танхимын өмнө үг хэлж, шарх боож чаддаггүй төгсөх ангийн сурагч дүн нь ямар ч байсан сургууль түүнийг бүтэлгүйтүүлсэн гэсэн үг.
- Удирдлага. Амьдралын ур чадварын захирал хамрах хүрээ ба дарааллыг хөтөлж, жил бүр төгсөгчдийн санал хүсэлттэй тулган хянана («насанд хүрэгчийн амьдрал бидний заагаагүй юуг шаардсан бэ?»), чадамж эзэмшилтийн хувийг сургуулийн захиралд тайлагнана.
D.2Амьдралын ур чадварын чадамжийн хүрээ ба үнэлгээний заавар
- Чиглэл бүрийг ангийн бүлэг тус бүрээр ажиглаж болохуйц чадамжид задалж, Амьдралын ур чадварын зураглал болгон нийтэлнэ: 3, 6, 9, 12-р ангийн сурагч юу хийж чаддаг байх. Жишээлбэл, 3-р анги зангидаа уяж, халаасны мөнгөө зохицуулж, өөрийгөө танилцуулна; 6-р анги энгийн хоол хийж, долоо хоногоо төлөвлөж, анхны тусламжийн үндсийг үзүүлнэ; 9-р анги бодит мөнгөөр төсөв гаргаж, төлөвлөгөөг хэлэлцэн тохирч, хотод чиг баримжаагаа олно; 12-р анги татварын маягт бөглөж, түрээсийн гэрээ уншиж, хурал удирдаж, зүрх-уушгины сэхээн амьдруулалт хийнэ.
- Үнэлгээ бол гүйцэтгэл: нийтэлсэн шалгах хуудастай үзүүлэх ажил, бодит даалгавар, дуураймал нөхцөл; ур чадварын тухай бичгийн шалгалт хэзээ ч авахгүй. Чадамжийг ISDP-д «эзэмшсэн / хараахан эзэмшээгүй» гэж тэмдэглэнэ; сонирхолтой чадамжуудын нотолгоог портфолиод хадгална.
- Дахин оролдох тоо хязгааргүй, торгуульгүй (C.2 §4): гол нь ур чадварыг хэр хурдан эзэмшсэн нь биш, эзэмшсэн эсэх юм.
- Гэр бүлийг татан оролцуулна: насанд тохирсон ур чадварыг гэртээ давтах нь R.2-ын түншлэлийн нэг хэсэг; сургууль заана, гэр бүл давтуулна.
D.3Амьдралын ур чадварын багшийн жишиг ба гадны үйлчилгээ үзүүлэгчийг шалгах журам
- Амьдралын ур чадварыг тухайн ур чадварыг мэргэжлийн түвшинд эзэмшсэн хүмүүс заана: чадвар нь баталгаажсан хөтөч багш нар, мэргэжилтний замын ажилтнууд, гадны мэргэжилтнүүд — анхны тусламжид түргэн тусламжийн эмч, хоол хийхэд тогооч (D-V-ийн ажилтнууд), мөнгөний асуудалд санхүүгийн мэргэжилтэн, эрх зүйн боловсролд хуульч.
- Гадны үйлчилгээ үзүүлэгчийг J.4-ийн дагуу (хүүхэд хамгаалал) шалгаж, тодорхой үр дүнтэй гэрээ байгуулна; тэд үргэлж Хүмүүн сургуулийн хөтөч багшийн хяналтад ажиллах ба оролцоо бүрийн дараа үнэлэгдэнэ. Агуулгыг хичээл орохоос өмнө D.2-той тулган батална; ямар ч үйлчилгээ үзүүлэгч өөрийн хөтөлбөрийг шалгуулалгүйгээр сургуульд худалдахгүй.
- Анхны тусламж, усан дахь аюулгүй байдал болон үүнтэй адил аюулгүй байдлын чухал сургалтыг гэрчилгээтэй багш нар хүлээн зөвшөөрөгдсөн гэрчилгээжүүлэх тогтолцоогоор явуулна; ингэснээр сурагчийн гэрчилгээ жинхэнэ байна (Амьдралын багаж хэрэгслийн тэмдэг, D.5).
D-IIАМЬДРАЛЫН БАГАЖ ХЭРЭГСЛИЙН ХӨТӨЛБӨР
Орчин үеийн ажлын хэрэгслүүд — шат дараатай эзэмшиж, ил тод баталгаажна.
D.4Амьдралын багаж хэрэгслийн хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Хийж бүтээгч хүн багаж хэрэгслээ хэр эзэмшсэнээрээ л сайн байдаг. Амьдралын багаж хэрэгслийн хөтөлбөр цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэл таван багцаар шат дараатай эзэмшил бий болгоно: дижитал чадвар (үйлдлийн систем, файл, үүлэн орчин, оффисын програм, хуруугаар харалгүй бичихийг эрт бөгөөд зөв заах), хиймэл оюуны боловсрол (боломж, хязгаар, хүсэлт бичих, шалгах, ёс зүй — K.3-ын дүрмийг зөвхөн хориг биш, ур чадвар болгон заах), тооцоолол ба өгөгдөл (цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэлх спираль програмчлал, өгөгдлийн шинжилгээ, багаж ашигласан статистик, өгөгдлийн сан), судалгааны хэрэгсэл (хайлт, эх сурвалж, ишлэлийн програм, лабораторийн мэдээллийн систем — C.13/C.3-тай хамт), бүтээх ба дизайн (CAD, үйлдвэрлэлийн багаж, дизайны програм, медиа бүтээл, цехийн машин — D.23 болон D.6-ийн гэрчилгээ рүү хөтлөх гарц).
- Хэрэгжүүлэлт. Хуваарьт орсон хичээл дээр нэмээд суулгасан хэрэглээ: багаж хэрэгслийг тусгай цагт заахаас гадна эрдмийн ажилд заавал ашиглуулна — эссэ ишлэлийн програм ашиглана, байгалийн ухааны IA бодит өгөгдлийн хэрэгсэл ашиглана, бизнес төсөл бодит нягтлан бодох бүртгэлийн програм ашиглана. Заасан ч хэзээ ч шаардаагүй багаж бол заагаагүй багаж юм.
- Шинэчлэл. Багажийн жагсаалтыг жил бүр хянана (C.7-ийн ирээдүйн тойм): дэлхий өөрчлөгдөхийн хэрээр багаж нэмэгдэж, хасагдана. Хөтөлбөр одоогийн хэрэгслүүд болон шинийг сурах чадварыг заана.
- Тэгш байдал. Төхөөрөмж ба програм хангамжийн хүртээмж K.2/B.9 §5-ын дагуу: аль ч сурагчийн багаж хэрэгсэл гэр бүлийн худалдан авах чадвараас хамаарахгүй.
D.5Багаж хэрэгслийн гэрчилгээжүүлэлт ба ахиц дэвшлийн хүрээ
- Багаж хэрэгслийн эзэмшлийг багц болон ангийн бүлэг тус бүрээр нийтэлсэн тэмдгийн шатаар баталгаажуулна: суурь тэмдгээс (цэцэрлэг–5-р анги) мэргэжлийн хэрэглэгч (MYP), мэргэжлийн багажийн гэрчилгээ хүртэл (DP/HCP: боломжтой бол салбартаа хүлээн зөвшөөрөгдсөн гэрчилгээ — үүлэн платформ, дизайны програмын багц, машин ажиллуулах аюулгүй байдлын үнэмлэх).
- Тэмдгийг нийтэлсэн шалгуурын дагуу чадвараа харуулж авна; ISDP-д бүртгэж, портфолиод харуулж, бүх чиглэлд хүлээн зөвшөөрнө. Тэмдэг бол түлхүүр: цехийн машин ашиглах эрх (D.6), лабораторийн багаж ашиглах эрх (D.25), бизнес төслийн хэрэгсэл ашиглах эрх (D.30), дадлагад тэнцэх шинж тэмдэг (D.48).
- Санхүүгийн дэмжлэг авдаг сурагчдын гадны гэрчилгээний зардлыг сургууль санхүүжүүлнэ (B.9 §5); бодит мэргэжлийн багаж хэрэгсэл ердийн зүйл байхын тулд сургууль боловсролын лицензийн талаар хэлэлцээр хийнэ.
- Тэмдгийн шударга байдал: үнэлгээчид C.3-ын сахилгыг мөрдөнө; жинхэнэ үзүүлэлтгүйгээр олгосон тэмдэг нь гарын үсэг зурсан хүний хувьд M.4 §1-ийн шударга байдлын асуудал болно.
D.6Цех, бүтээлийн өрөө ба тоног төхөөрөмжийн аюулгүй байдлын дүрэм
- Цех, бүтээлийн өрөө болон тэдгээрийн машинд нэвтрэх эрх гэрчилгээнээс хамаарна (D.5) бөгөөд түвшинтэй: хяналттай хэрэглээ → гэрчилгээтэй бие даасан хэрэглээ → гэрчилгээтэй, үе тэнгийнхэндээ хяналт тавигч (ахлах ангийн сурагчид үе тэнгийн хяналтын эрх авч болно; насанд хүрээгүй хүүхдэд Q.2-ын дагуу насанд хүрэгчийн хяналт тавих шаардлага хэзээ ч цуцлагдахгүй).
- Үл хазайх дүрэм: хувийн хамгаалах хэрэгслийг зааснаар өмсөнө; ганцаараа ажиллахыг хэзээ ч зөвшөөрөхгүй; ажилтангүй үед машиныг түгжинэ; осол болон осолд дөхсөн тохиолдол бүрийг тухайн өдөрт нь мэдээлнэ (D.54-ийн жишгээр); машинтай өрөөнд тоглож шоглох нь 2–3-р түвшний зан үйлийн асуудал (F.1 §6.10).
- Эдгээр дүрэм Q.2-ын (аюулгүй байдлын үндсэн эрх мэдэл) дор, D.25-ын (лаборатори) хажуугаар үйлчилнэ; салбарын нэг аюулгүй ажиллагааны ажилтан гурван хүрээг нэг хуанлиар хянана.
- Аюулгүй ажиллагааны сургалт бол дүрэм биелүүлэх бус, хөтөлбөр: эрсдэлийн үнэлгээг амьдралын ур чадвар болгон заана (D.1-ийн шүүн тунгаах чиглэл); сурагчид эрсдэлийн үнэлгээг дагаад зогсохгүй, өөрсдөө бичиж сурна.
D-IIIАМЬДРАЛЫН ТУРШЛАГЫН ХӨТӨЛБӨР
Бодит байдал бол хөтөлбөр: аялал, шингэлт, солилцоо, ажил.
D.7Амьдралын туршлагын хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Зарим зүйлийг ангид зааж болдоггүй. Амьдралын туршлагын хөтөлбөр цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэл сурагч бүрийг жил бүр шаардлага нь өсөж буй бодит амьдралын зохион байгуулалттай туршлагад дөрвөн төрлөөр хамруулна: аялал (гадаа болон зэрлэг байгальд сорилт, өдрийн явган аяллаас эхлээд олон өдрийн бие даасан аялал хүртэл), шингэлт (дотоод болон гадаадад соёл, хэл, нийгэмд шингэх — малчин айлд амьдрахаас хотын солилцоо хүртэл), талбар дээрх үйлчилгээ (D.36-тай уялдсан бодит үйлчилгээ, үүнд бүлийн байгаль хамгааллын хээрийн ажил, T.5), ажлын орчинтой танилцах (айлчлалаас эхлээд ажил дагаж сурах, улмаар энэ чиглэлийн тэжээдэг дадлагын шат хүртэл, D-XI).
- Ахиц дэвшлийн матриц ангийн бүлэг тус бүрээр хүлээгдэж буй туршлагын төрөл, үргэлжлэх хугацаа, сорилтын түвшинг нийтэлнэ. Жил бүр бие даах чадвар, тэвчих тав тухгүй байдал, үүрэх хариуцлагаараа өмнөхөөсөө илт өндөр шаардлагатай байна. 12-р ангийн сурагч эргэн харахад бодит байдал нь тэлсээр ирсэн 13 жилийн шатыг харах ёстой.
- Төлөвлөлтийн жишиг. Туршлага бүр бичгээр гаргасан суралцахуйн зорилго, бэлтгэл, зохион байгуулалттай эргэцүүлэлтэй (D.10) байна; дараа нь ярилцдаггүй адал явдалт аялал энэ хөтөлбөр биш.
- Хамрах хүрээ. Сурагч бүр оролцоно; C.4 §6-ын дагуу эрүүл мэнд, дэмжлэгийн тохируулга нь туршлагаас чөлөөлөхгүй, харин туршлагыг тохируулна; санхүүгийн дэмжлэг авдаг сурагчдын зардлыг B.9 §5-ын дагуу шийднэ.
D.8Туршлагын эрсдэлийн үнэлгээ ба зөвшөөрлийн матриц
- Туршлага бүрийг нийтэлсэн матрицын дагуу эрсдэлийн үнэлгээ хийж батална. Матриц сорилтын түвшин → үнэлгээний гүнзгий байдал → зөвшөөрөх эрх мэдэл-ийг холбоно: ердийн орон нутгийн үйл ажиллагаа (хөтөч багш + хөтөлбөрийн захирал) → хоноглох болон бие бялдрын сорилттой үйл ажиллагаа (P.5-ын журам + шатлалын захирал) → зэрлэг байгаль, ус, өндөрлөг газар болон гадаадад хийх туршлага (аяллын бүрэн протокол: үйл ажиллагааны төрөл тус бүрт мэргэшсэн удирдагч, маршрутын төлөвлөгөө, холбоо, эмнэлгийн дэмжлэг, нүүлгэн шилжүүлэх төлөвлөгөө — сургуулийн захирлын зөвшөөрөл).
- Эрсдэлийг арилгах бус, суралцахуйн хязгаар руу чиглүүлэн удирдана: матриц аюулыг (хянах ёстой) сорилтоос (хадгалах ёстой) ялгана. Хэт аюулгүйжүүлсэн туршлага зорилгоо биелүүлэхгүй; хяналтгүй туршлага туршилтын талбарын амлалтаас урвана. Аюулгүй байдлын доод шаардлагууд (Part J, I.9, P.5–P.6) үл хазайна.
- Удирдагчид үйл ажиллагааныхаа төрөлд хүчинтэй мэргэшлийн гэрчилгээтэй байна (зэрлэг байгаль дахь анхны тусламж, усан аврал, уулын удирдагч гэх мэт); хүүхэд ба насанд хүрэгчийн харьцаа үйл ажиллагааны жишгийн дагуу; цаг агаар болон нөхцөлөөс шалтгаалан явахгүй байх шалгуурыг гарахаас өмнө бичиж, эр зориг гаргах гэлгүй мөрдөнө.
- Хөтөлбөр даяарх осолд дөхсөн тохиолдлыг цуглуулж, жил бүр хянана; матриц ингэж суралцана.
D.9Дадлага, ажлын туршлага ба салбарын түншийн журам (чиглэлийн гарц)
- Амьдралын туршлагын хүрээнд ажлын орчинтой танилцах үйл ажиллагаа буюу айлчлал, ажил дагаж сурах, богино хугацааны ажлын туршлагыг энэ журмаар зохицуулна; дадлагын бүрэн шатыг D-XI зохицуулах бөгөөд томоохон аливаа дадлагын байрны хувьд D-XI давуу үйлчилнэ (D.48–D.54).
- Энэ чиглэлийн үүрэг: цэцэрлэгээс 10-р анги хүртэл ажлын орчинтой танилцуулж, мэдээлэлтэй зам сонгоход (C.46) тус болох. MYP-ийн сурагч бүр жил бүр сургуулийн түншийн сүлжээнээс (C.37, D.50–51-ээр шалгагдсан) дор хаяж [нэг] зохион байгуулалттай ажлын орчинтой танилцах туршлагад хамрагдана.
- Гадны насанд хүрэгчидтэй харилцах бүх харилцаа J.2 §8-ыг мөрдөнө; нэг өдрийн айлчлалд ч шалгагдсан хүлээн авагч, сургуулийн хяналт байна.
D.10Эргэцүүлэл, баримтжуулалт ба кредитийн журам
- Туршлага бүр насанд тохирсон зохион байгуулалттай эргэцүүллээр өндөрлөнө — PYP-ийн тойрог ярианаас DP/HCP-ийн бичгээр болон илтгэлээр хийх шинжилгээ хүртэл; эргэцүүллийн чанарыг хөтөч багш дэмжин хөгжүүлнэ (энэ нь өөрөө мөнхийн ур чадвар, D.33).
- Баримтжуулалт портфолиод (E.18) орох ба боломжтой бол CAS (C.28), Үйлдлээр илрэх үйлчилгээ (C.22), HCP-ийн дадлагын цаг (C.43)-т тооцогдоно. Нэг туршлага хэд хэдэн хүрээнд шударгаар тооцогдож болно: хүрээ тус бүрийн зохицуулагч өөрийн шаардлагыг сахина (C.28 §2).
- ISDP дахь Амьдралын туршлагын бүртгэл 13 жилийн шатыг нэг дор харуулна: сурагч бүр ямар төрлийн туршлагатай учирсан, тэдний хязгаар хаана байгааг.
D-IVСАЙН САЙХАН БАЙДЛЫН ХӨТӨЛБӨР
Өндөр шаардлагыг зөвхөн эрүүл мэндийн суурин дээр л тогтвортой барина — үүнийг заана, хэмжинэ, хамгаална.
D.11Сайн сайхан байдлын хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Хүмүүн сургууль их зүйл шаарддаг; Сайн сайхан байдлын хөтөлбөр бол тэр шаардлагыг тогтвортой болгож, туршилтын талбарыг бүтэлгүйтэхэд аюулгүй газар болгодог тэнцвэр юм. Хөтөлбөр гурван салаатай: заадаг чиглэл (цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэлх сайн сайхан байдлын хөтөлбөр: бие махбодын эрүүл мэнд, сэтгэцийн эрүүл мэндийн боловсрол, харилцаа, дижитал сайн сайхан байдал, нойр, стресс ба сэргэлт), бүтцийн салаа (зөвлөх цаг болон бүлийн асран халамжлах бүтэц, D.15-ын ачааллын тохируулга, сургуулийн хуанли өөрөө), эмнэлзүйн салаа (сэтгэл зүйн зөвлөгөөний үйлчилгээ, I.6 — мэргэжилтнүүд үзүүлж, Part I-ээр зохицуулагдана).
- Асран халамжлах сүлжээ. Сурагч бүрийг харилцан давхцах гурван бүтэц нэр, түүхээр нь сайн мэддэг байна: ахлах хөтөч багш (M.25 — сайн сайхан байдлын анхдагч хариуцагч), зөвлөх/зөвлөгөөний бүлэг (M.27), бүл (T.4 анги дамнасан нийгэмлэг). Сүлжээг аль ч сурагч тэдгээрийн дундуур алга болохгүйгээр зохион бүтээсэн; Хүүхэд хамгааллын томилогдсон ахлагч (DSL) болон сэтгэл зүйчид гурвын ард байна.
- Сайн сайхан байдлыг тав тух биш, чадамж болгон заана: сурагчид эрч хүчээ зохицуулах, бүтэлгүйтлээс сэргэх, үе тэнгийнхнээ дэмжих, эрт тусламж хүсэх чадварт суралцана — эдгээр нь D.33-ын ур чадварын зураглал дахь хийж бүтээгчийн чадварууд.
- Хөтөлбөрийн захирал: Сайн сайхан байдлын захирал; шатлалын захирлууд, сэтгэл зүйчид, хоол тэжээлийн захиралтай хамтран ажиллана (D-V бол сайн сайхан байдлын гал тогооны салаа).
D.12Нийгэм-сэтгэл хөдлөлийн суралцахуйн (SEL) хөтөлбөрийн журам
- Цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэлх SEL-ийн хамрах хүрээ ба дараалал (нотолгоонд суурилсан, Хүмүүн сургуулийн нэр томьёонд тохируулсан хүрээ) зөвлөх цаг болон заадаг чиглэлээр дамжин хэрэгжинэ: өөрийгөө таних, өөрийгөө удирдах, нийгмийг ойлгох, харилцааны ур чадвар, хариуцлагатай шийдвэр гаргах. Эдгээрийг Зан чанарын хүрээтэй (D.32) уялдуулж, SEL болон зан чанар нэг хэлээр ярина.
- SEL-ийг бэлтгэгдсэн хөтөч багш нар (M.7) заах ба чиглэлийн бодит нөхцөлд (багийн төсөл, бүл, аялал) дадлагажуулна; хэзээ ч дүн тавихгүй — энэ бол гүйцэтгэл биш, төлөвшил.
- Хөтөлбөрийг жил бүр сайн сайхан байдлын мэдээтэй (D.14) тулган хянана.
D.13Анхаарал төвлөрүүлэх, сэтгэлийн тэнхээ ба эерэг боловсролын заавар
- Хүмүүн сургууль сэргэлтийн практик багц заана: анхаарал болон бодолгүй байх (mindfulness) дасгал, нойрны эрүүл ахуй, амьсгал ба өөрийгөө тохируулах арга, сэтгэлгээг эргэн харах арга, талархал ба таашаал мэдрэх дасгал. Эдгээрийг нотолгоог нь тайлбарласан хэрэгсэл болгон санал болгоно, үзэл суртал болгон хэзээ ч тулгахгүй; гэр бүлийн соёл, шашны мэдрэмжийг хүндэтгэнэ (шашингүй тайлбар).
- Сэтгэлийн тэнхээг туршилтын талбарын аргаар — дэмжлэгтэй бодит сорилт (D-III, ур чадварын бэлтгэл, бизнес төсөл) болон эргэцүүллээр бий болгоно; тав тухаас зайлсхийхийн тухай лекцээр биш. Хөтөлбөрийн сэтгэлийн тэнхээний тухай нотолгоог зүгээр мэдэгдэхгүй, D.14-ийн мэдээгээр хянана.
- Хөтөч багш нар өөрсдөдөө зориулж ижил багц авна (M.28).
D.14Сайн сайхан байдлын хэмжилт ба сурагчийн дуу хоолойн журам
- Сургууль анхаардаг гэж мэдэгддэг зүйлээ хэмжинэ: жилд [хоёр] удаа баталгаажсан сайн сайхан байдлын судалгаа (насанд тохирсон), зөвлөх цаг дахь богино асуулга, сурагчийн дуу хоолойн зохион байгуулалттай суваг (F.1/сурагчдын зөвлөл, бүлийн хэлэлцүүлэг) — учир нь харалган явдаг сайн сайхан байдлын хөтөлбөр бол жүжиг.
- Мэдээллийн засаглал: судалгааны мэдээг O.1-ийн дагуу хатуу хандалттайгаар (сайн сайхан байдлын захирал, сэтгэл зүйчид, шатлалын захирлууд) зохицуулна; хувь хүний аюулын дохио нь эрдмийн хувийн хэрэгт бичигдэхгүй, асран халамжлах сүлжээг (D.11 §2) хөдөлгөнө; нэгдсэн үр дүнг жил бүр удирдлага болон Удирдах зөвлөлд хүргэнэ.
- Хариу өгөх үүрэг: судалгааны мөчлөг бүр «та нар ингэж хэлсэн → бид ингэсэн / яагаад тэгээгүй» гэсэн нийтэлсэн хариутай байна; хариугүй хэмжилт нь сурагчдад дуу хоолой нь зөвхөн чимэглэл гэж заадаг.
- [2] жил тутам ижил төстэй сургуулиудтай гадны харьцуулалт хийнэ.
D.15Ачаалал, нойр ба тэнцвэрийн заавар (тохируулгын дүрэм)
- Энэ журам бол Хүмүүн сургуулийн бүх хөдөлгүүрийн тохируулагч. Ангийн бүлэг тус бүрээр дараахыг нийтэлнэ: гэрийн даалгаврын дээд хязгаар (E.2), бэлтгэлийн ачааллын дээд хязгаар (тамирчдад D.43-тай хамт), төсөл болон үнэлгээний хуанлийн дүрэм (C.30), сургуулийн ажил эхлэх хамгийн эрт, дуусах хамгийн оройтох цаг, мөн хамгаалагдсан сэргэлт: гэрийн даалгаваргүй амралт, долоо хоногт дор хаяж [нэг] үүрэггүй амралтын өдөр, нойрны боловсролын зорилт.
- Ачааллын бүртгэл. Сурагч бүрийн нийт ачаалал ISDP-д харагдана (D.0 §5); сурагчийн бүртгэл зааврыг зөрчвөл ахлах хөтөч багш заавал арга хэмжээ авна — зөвхөн тэмдэглээд зогсохгүй, сурагч ба гэр бүлтэй хамт ачааллыг багасгана.
- Шат ахиулах тэгш бус байдал: аль ч хөтөч багш хянан шийдэх хүртэл сурагчийн ачааллыг дангаараа бууруулж болно; зааварт заасныг давж нэмэгдүүлэхэд сайн сайхан байдлын захирлын зөвшөөрөл шаардлагатай (тодорхой хугацааны эрчимжилтэд — тэмцээний улирал, дипломын ажлын төгсгөл — олгох ба дараа нь сэргэлтийн цаг төлөвлөнө).
- Хуанли өөрөө сайн сайхан байдалд захирагдана: эрчимтэй үеийн дараа үнэлгээгүй долоо хоног, хичээлүүдийн хооронд шатласан хугацаа (C.30), мөн хичээлийн жилийн нийт ачааллын хэлбэрийг жил бүр хянана.
D-VХҮМҮҮН СУРГУУЛИЙН ХООЛ ТЭЖЭЭЛИЙН ХӨТӨЛБӨР
Сургууль номын сангаараа хэрхэн оюун ухааныг тэжээдэг шиг гал тогоогоороо ч мөн адил зориуд тэжээнэ.
D.16Хоол тэжээлийн хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Хүмүүн сургууль хоол тэжээлийн хөтөлбөрөө өөрөө эзэмшиж явуулна, учир нь хоол бол суралцахуй, бэлтгэл, эрүүл мэндийн дэд бүтэц бөгөөд шилдэг байдлыг заадаг сургууль өдрийн хоолондоо дунд зэргийн зүйл өгч болохгүй. Хөтөлбөр дөрвөн салаатай: хооллох (салбарт өгдөг бүх хоол, хөнгөн зууш), эрч хүч нөхөх (D-X-тэй хамт тамирчин ба бэлтгэлийн хоол тэжээл), заах (хоолны боловсрол ба хоол хийх соёл, D.20, Амьдралын ур чадвартай хамт), үлгэр дуурайл (салбарын хоолны орчин өөрөө заадаг — юу зарагдаж, юу өгөгдөж, юу тэмдэглэгддэг).
- Жишгийн хариуцлага. Мэргэшсэн сургуулийн хоол зүйч хоол тэжээлийн жишгийг хариуцна; хоол тэжээлийн захирал хөтөлбөрийг хариуцна; гал тогооны үйл ажиллагаа мэргэжлийн жишигт нийцэх (D.21) ба HCP-ийн бодит сургалтын газар болно (D.49, C.40 тогоочийн зам) — гал тогоо өөрөө туршилтын талбарын нэг хэсэг.
- Хамрах хүрээ. Хөтөлбөр салбар болон сургуулийн үйл ажиллагаан дахь бүх хоолыг зохицуулна: хоолны танхим, арга хэмжээ, аялал (D.8-ын төлөвлөлтийн дагуу аяллын хүнс), байрлах дотуур байр байгаа бол түүнийг, автомат худалдаа (D.22-ын зөвшөөрснөөс бусад нь байхгүй), баяр ёслол (D.22, R.8).
- Сургуулийн захиралд жил бүр тайлагнана: хоол тэжээлийн чанарын үзүүлэлт, хамрагдалт, хаягдал, санал хүсэлт, зардлын үнэн бодит байдал.
D.17Цэс боловсруулах ба хоол тэжээлийн жишгийн журам
- Цэсийг хоол зүйч гал тогооны багтай хамтран нийтэлсэн жишгийн дагуу боловсруулна: хүлээн зөвшөөрөгдсөн удирдамжийн дагуу насанд суурилсан хоол тэжээлийн шаардлага, [4–6] долоо хоногийн ээлжит цэс, анхдагч нь бүхэл түүхий эдээс жинхэнэ хоол хийх (хэт боловсруулсан бүтээгдэхүүн бол үндэслэл шаардах үл хамаарах зүйл, үндэслэл шаардах ердийн зүйл биш), ус хаана ч, үргэлж үнэгүй.
- Хоолыг идэгдэхээр бүтээнэ: амт, олон төрөл, соёлын өргөн хүрээ (дэлхийн хоолны хажуугаар монгол хоолны уламжлалыг хүндэтгэх) нь хоол тэжээлтэй адил жишиг юм — идэгдээгүй ашиг тус хэнийг ч тэжээхгүй. Тавагт үлдсэн хоолны мэдээг цэсийн хяналтад ашиглана.
- Цэсийг хоол тэжээлийн ил тод мэдээлэлтэйгээр гэр бүлд урьдчилан нийтэлнэ; сурагчдын хоолны хороо амталж, зөвлөнө (D.14-ийн дуу хоолойн зарчим).
- Насны бүлэг тус бүрийн чихэр, кофеин, эрчим хүчний ундааны дүрмийг энд нийтэлж, салбар даяар мөрдүүлнэ.
D.18Хүнсний эх үүсвэр, чанар ба нийлүүлэгчийн жишгийн журам
- Хүнсний эх үүсвэрийг нийтэлсэн жишгийн дагуу сонгоно: ангилал тус бүрийн чанар ба шинэ байдлын тодорхойлолт, чанар зөвшөөрвөл орон нутгийн болон улирлын бүтээгдэхүүнийг илүүд үзэх (мөн хөтөлбөрт ашиглах — D.20-ийн ферм/захын холбоо), аудиттай батлагдсан нийлүүлэгчийн жагсаалт (N.4-ийн худалдан авалтын сахилга), уураг болон өндөр эрсдэлтэй ангиллын бүрэн мөшгөлт.
- Нийлүүлэгчтэй харилцаа ашиг сонирхлын хараат бусаар явагдана (холбогдох этгээд байвал N.10 үйлчилнэ); чанарын алдааг татгалзахаас эхлээд жагсаалтаас хасах хүртэл бичгээр тогтоосон шат дараатай шийднэ.
- Тогтвортой байдлын жишиг (Q.5): хаягдал бууруулах зорилт, савлагааны дүрэм, хүнсний хаягдлын хяналт ба түүний мэдээг сурагчдад ил харуулах (нөлөөллийн төслийн нэг чиглэл, D.56).
D.19Тусгай хоолны дэглэм, харшил ба эмнэлгийн хоол тэжээлийн журам
- Сурагч бүрийн хоолны шаардлага — харшил, үл тэвчих байдал, эмнэлгийн, шашны болон гэр бүлийн бодож тунгаасан сонголт — элсэх үед бүртгэгдэж (B.3), эмнэлгийнх бол баталгаажиж (I.4), гал тогоо болон хяналтын ажилтнуудад хяналттай системээр харагдана (O.1). Тэдгээрийг хөл хөдөлгөөн, гадуурхалгүйгээр хангана: харшилтай хүүхэд бусадтайгаа хамт, аюулгүй хооллоно.
- Харшлын менежментийг эмнэлзүйн талаас I.4 зохицуулна (анафилаксийн төлөвлөгөө, эпинефрин, сургалт); энэ журам гал тогооны талыг заавал мөрдүүлнэ: тусгаарлах протокол, өгч буй бүх хоолны шошго, I.4-ийн тодорхойлсноор [самрын эрсдэлийг хянасан / харшил үүсгэгчийг хянасан] салбарын дүрэм, харшлын жагсаалтыг шалгалгүйгээр хоол өгөхгүй байх.
- Аялалд ижил жишиг мөрдөнө (D.8-ын төлөвлөлтөд хоолны дэглэмийн зохион байгуулалт багтана).
- Хооллолтын эмгэгт сонор байх: хоолны ажилтнууд болон хөтөч багш нар санаа зовоосон шинжийг анзаарч, асран халамжлах сүлжээнд (D.11 §2, I.6) шилжүүлэхэд бэлтгэгдсэн байна — хоолны танхим бол сайн сайхан байдлын хяналтын нэг хэсэг.
D.20Хоолны боловсрол ба хоол хийх соёлын хөтөлбөрийн журам
- Сурагч бүр өөрийгөө болон бусдыг сайн хооллож сурна: Амьдралын ур чадварын (D.1 ахуйн амьдрал) хүрээнд цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэлх спираль — хоолны гарал үүсэл ба тариалалт (PYP-ийн цэцэрлэг), ангийн бүлэг тус бүрийн гал тогооны ур чадвар (хутганы ур чадвар, арга, аюулгүй байдал), хоол тэжээлийн шинжлэх ухаан (MYP/DP-ийн байгалийн ухаантай хамт), хоолны төлөвлөгөө ба төсөв (D.1 санхүүгийн боловсрол), хоолны соёл (монгол болон дэлхийн хоолны уламжлал, зочломтгой байдлыг зан чанар болгон).
- D.21-ийн эрүүл ахуйн дүрмийн дагуу жинхэнэ гал тогоонд гал тогооны мэргэжилтнүүд болон хөтөч багш нар хамтран заана; 6 болон 12-р ангийн чадамжийн шалгалтад (D.2) хоол хийх багтана.
- Хоолны танхим бол анги: цэсийн гарал үүслийг харуулах, хоол зүйчийн зөвлөгөөний цаг, сурагчдын хоолны хороо (D.17 §3).
D.21Хүнсний аюулгүй байдал, эрүүл ахуй ба гал тогооны үйл ажиллагааны журам
- Бүх гал тогоо баримтжуулсан HACCP тогтолцоогоор ажиллана: аюулын шинжилгээ, хяналтын эгзэгтэй цэг, температурын бүртгэл, цэвэрлэгээний хуваарь, хортон шавьжийн хяналт, хүлээн авалтын үзлэг — дотоод аудитыг [сар бүр], гадны аудитыг [жил бүр] хийнэ; үр дүнг үйл ажиллагааны даргад хүргэнэ.
- Гал тогооны ажилтнууд албан тушаалынхаа дагуу хүнсний аюулгүй байдлын гэрчилгээтэй байна; эрүүл мэндийн үзлэг болон ажлаас түр чөлөөлөх дүрмийг (өвчнөө мэдээлэх) ямар ч үл хамаарах зүйлгүй мөрдүүлнэ; сурагчид гал тогоонд нэвтрэх (D.20-ийн хичээл, D.49-ийн дадлагажигч, тогоочийн HCP) нь насанд тохирсон гэрчилгээтэй (D.5 тэмдэг) хяналттай хүнсний аюулгүй байдлын дүрмээр явагдана.
- Ослын протокол: хүнсний хордлого сэжиглэвэл сэжигтэй хоолыг нэн даруй тусгаарлаж, I.5-ын эрүүл мэндийн хариу арга хэмжээ авч, гэр бүлд мэдээлж (L.5-ын жишиг), хуулийн шаардлагын дагуу эрх бүхий байгууллагад мэдэгдэнэ (A.14).
- Хөдөлмөрийн аюулгүй байдлын асуудлаар энэ журам Q.2-ын (аюулгүй байдлын үндсэн эрх мэдэл) дор үйлчилнэ.
D.22Гаднаас авчрах хоол, баяр ёслол ба автомат худалдааны журам
- Салбарын хоолны орчныг хамгаална: хөтөлбөрөөс зөвшөөрсөн үл хамаарах тохиолдлоос бусад тохиолдолд салбарт хоол, ундааны арилжааны автомат худалдаа байхгүй (сурагчдын бизнес төсөл зөвхөн D.30 + D.21-ийн хяналттай нөхцөлөөр хоол зарж болно); хичээлийн өдөр сурагчдад түргэн хоол хүргүүлэхгүй.
- Гэрээс авчрах хоолыг нийтэлсэн дүрмийн хүрээнд зөвшөөрнө: харшил үүсгэгчийн дүрэм үл хазайна (D.19), эрчим хүчний ундаа болон насанд тохироогүй кофеин хориотой (D.17 §4), хуваалцах хоол нь зөвхөн доорх баяр ёслолын дүрмийн дагуу бэлтгэсэн байна.
- Баяр ёслол (төрсөн өдөр, бүлийн найр, соёлын баяр — R.8): хоолтой баярыг таатай хүлээн авч, соёлын хувьд хүндэтгэнэ; гал тогоогоор дамжуулан эсвэл батлагдсан жагсаалтаас зохион байгуулж, харшил үүсгэгчийг урьдчилан шалгана — баяр ба аюулгүй байдал хоорондоо өрсөлдөгч биш.
- Ажилтнууд сурагчидтай харилцах орчинд журмыг үлгэр дуурайлал болгон мөрдөнө (M.4: үлгэр дуурайлал бол сонголт биш, журам).
D-VIStem, СУДАЛГАА БА ИННОВАЦИЙН ХӨТӨЛБӨР
Шинжлэх ухаан, технологийн нуруу: жинхэнэ лаборатори, жинхэнэ судалгаа, жинхэнэ хэвлэн нийтлэл.
D.23STEM хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Шинжлэх ухаан, технологи бол Хүмүүн сургуулийн тунхагласан чиглэл. STEM хөтөлбөр цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэл дараахыг баталгаажуулна: жил бүр жинхэнэ практик ажилтай лабораторийн шинжлэх ухаан (зөвхөн үзүүлэх туршилттай шинжлэх ухаан биш), цехийн шатаар (D-II) инженерчлэл ба бүтээх ажил, тооцооллыг үндсэн боловсрол болгох (D.4), түүний суурь болох математикийн шилдэг байдал (C.48), хөтөлбөрөөс давж гарахад бэлэн сурагчдад зориулсан жинхэнэ судалгааны зам (D.24).
- Байр, тоног төхөөрөмжийн жишиг. Сургууль мэргэжлийн түвшний лаборатори, цех, тоног төхөөрөмжтэй байна (Q.3, OPS-03): сурагчид жинхэнэ багаж хэрэгсэлтэй эрт бөгөөд байнга танилцана; байр, тоног төхөөрөмжийн төлөвлөгөөг жил бүр хөтөлбөрийн зорилттой тулган хянана — барилга хөтөлбөрийг бус, хөтөлбөр барилгыг тодорхойлно.
- Хүмүүс. Мэргэжилтний замын эрдэмтэд, инженерүүд (M-III) хөтөлбөрт зориуд шингэсэн байна: заах, судалгаа удирдах, эрдэм шинжилгээний сэтгүүлийн клуб явуулах, сургуулийн шинжлэх ухааныг үнэн зөв, цаг үетэйгээ нийцтэй байлгах.
- Хүн бүрт. Хүмүүн сургуулийн STEM бол чиглэл биш, нийтийн боловсрол: хоёр замын сурагч бүр лаборатори, цехэд ажиллана; гүнзгий мэргэшил үүнийг сонгосон хүмүүст нээлттэй (C.25, C.40 технологийн зам), гэхдээ нуруу нь бүгдэд хамаатай.
- Хөтөлбөрийн захирал: STEM ба судалгааны захирал; сургуулийн захирал болон Удирдах зөвлөлд жил бүр тайлагнана (C.47-ийн судалгаа хөгжүүлэлтийн тайлантай хамт).
D.24Сурагчийн судалгааны хөтөлбөрийн журам
- Санал. Жинхэнэ судалгаанд бэлэн сурагчид удирдагчтай судалгаа хийнэ: мэргэжилтний замын удирдагчтай сургууль дээрх төсөл, их сургууль болон хүрээлэнтэй хамтарсан төсөл (D.28), хээрийн судалгаа (D-III-ын зохион байгуулалттай). MYP-ийн ахлах ангиудаас эхлэн бэлэн байдал, тууштай байдлаар нь хамруулна; EE (C.26) болон дипломын ажил (C.38) энэ механизмд холбогдоно.
- Судалгааны ёс зүй. Ёс зүйн хяналтын зөвлөл (STEM-ийн захирал, нэг сэтгэл зүйч, нэг гадны гишүүн) хүн оролцогч, амьтан, хувийн мэдээлэл эсвэл мэдэгдэхүйц эрсдэлтэй холбоотой төсөл бүрийг ажил эхлэхээс өмнө хянана. Өгөгдлийн шударга байдлын дүрэм (C.3 §5) үл хазайн үйлчилнэ; түүхий өгөгдлийг хадгалж, шалгах боломжтой байлгана.
- Удирдлага. Төсөл бүр нэр заасан удирдагчтай (ганцаарчилсан ажилд J.2-ын ил харагдах байдлын дүрэм); удирдагчийн ачааллыг ажлын ачаалалд тооцно (M.8).
- Хэвлэн нийтлэл ба тэмцээн. Хөтөлбөр сайн ажлыг гадагш идэвхтэй чиглүүлнэ: шинжлэх ухааны үзэсгэлэн (D.26), үндэсний болон олон улсын тэмцээн, залуу судлаачдын сэтгүүл, эрдэм шинжилгээний хурал — C.3-ын зохиогчийн шударга байдлыг (сурагчдын хийснийг сурагчид зохиогчоор бичнэ) болон D.58-ын олон нийтийн жишгийг мөрдөнө.
- Аюулгүй байдал. Лаборатори болон хээрийн судалгаа D.25/Q.3 болон D.8-ыг холбогдох байдлаар мөрдөнө; ямар ч хүсэл эрмэлзэл судалгааны аюулгүй байдлыг тойрч гарах үндэслэл болохгүй.
D.25Лаборатори ба цехэд нэвтрэх, гэрчилгээжүүлэлт ба аюулгүй байдлын журам
- Лабораторид нэвтрэх эрх D.6-гийн загвартай ижил: гэрчилгээнээс хамаарах түвшнүүд — хяналттай ангийн ажил → гэрчилгээтэй арга техник (салбар тус бүрийн нийтэлсэн шат: шилэн сав ба халаалт, химийн бодистой ажиллах түвшин, ангиллаар нь биологийн материал, багажийн үнэмлэх) → бие даасан төслийн хандалт (D.24-ийн зөвшөөрөлтэй). Эдгээрийг D.5-ын тэмдгээр бүртгэнэ.
- Үл хазайх дүрэм: ганцаараа ажиллахгүй; химийн болон биологийн бодисыг Q.3-ын дагуу хадгалж, хяналттай бодисыг бүртгэнэ; хувийн хамгаалах хэрэгслийг зааснаар өмсөнө; осол болон осолд дөхсөн тохиолдол бүрийг тухайн өдөрт нь мэдээлнэ; аюулгүй байдлын зөрчил гаргасан хэн боловч, хичнээн ирээдүйтэй байсан ч дахин сургалтад хамрагдах хүртэл нэвтрэх эрх нь түдгэлзэнэ.
- Хичээлийн бус цагаар төсөл дээр ажиллах (туршилтын талбар орой ч ажилладаг): гэрчилгээтэй ахлах ангийн сурагчдад бичгээр гаргасан хуваарь, ажилтны хяналт, хос дүрмийн дагуу зөвшөөрнө — хэзээ ч ганцаараа биш (J.2 §4-ийн ил харагдах байдал насанд хүрэгчдэд ч үйлчилнэ).
- Нэг аюулгүй ажиллагааны ажилтан D.6 + D.25 + Q.2–Q.3-ын хүрээг нэг хуанлиар хянана (D.6 §3); аудитад жил бүрийн бодит сургуулилт багтана (L.2-ын дагуу асгаралт, гэмтэл, гал).
D.26Шинжлэх ухааны үзэсгэлэн, STEM тэмцээн ба инновацийн үзэсгэлэнгийн журам
- Сургууль жил бүр Инновацийн үзэсгэлэн зохион байгуулна — судалгааны төсөл, бүтээл, бизнес төсөл бүр олон нийтэд үзүүлэгдэж (D.58-ын жишиг), шүүгчдийн шагнал олгоно; бүлүүд оролцогч гаргана (T.3-ын оноо).
- Гадны тэмцээнд (олимпиад, шинжлэх ухааны үзэсгэлэн, робот техник, мэдээлэл зүй — P.8) зориуд оролцоно: сонголт ил тод, гавьяанд суурилсан (A.16), бэлтгэлийг хөтөч багш удирдаж, хуваарьт оруулна (C.49 §3, D.15-ын ачааллын дүрэм), олон улсад төлөөлөх нь P.6-гийн аяллын засаглалыг мөрдөнө.
- Үр дүнг спортын амжилттай адил хүндэтгэж, мэдээ шиг ашиглана: манай сурагчид гадаадад бидний заадаггүй ямар зүйлтэй тулгарсан нь C.7-ийн хяналтад орно.
D.27Сурагчийн оюуны өмч ба шинэ бүтээлийн журам
- Анхдагч зарчим: сурагч эзэмшинэ. Сурагчийн ажил дахь оюуны өмч — шинэ бүтээл, програмын код, дизайн, бүтээлч ажил, бизнес төсөл — зарчмын хувьд ч, урамшууллын хувьд ч сурагчийнх. Сургууль сурагчийн бүтээлд автоматаар ямар ч эрх эдлэхгүй.
- Үргэлж урьдчилан бичгээр тогтоосон тодорхой үл хамаарах зүйлс: түншийн асуудал дээр хийх төсөл хэлэлцэн тохирсон нөхцөлтэй байж болно (C.37 §2 — сурагч оролцохоор шийдэхээс өмнө мэдээлнэ); удирдагчийн үргэлжилж буй хөтөлбөр доторх судалгаа нь төсөл эхлэхэд тохирсон зохиогч/оюуны өмчийн нөхцөлийг мөрдөнө (D.24); сургуулийн томоохон хөрөнгө оруулалт ашигласан бизнес төсөл тохирсон орлогын нөхцөлтэй байж болно (D.30).
- Сургууль оюуны өмчийн боловсрол олгоно (D.1 эрх зүйн боловсрол, D.30): сурагчид юунд ч гарын үсэг зурахаасаа өмнө патент, зохиогчийн эрх, лиценз, нууцын гэрээ гэж юу болохыг сурна; ямар ч сурагч сургууль болон эцэг эхийн хяналтгүйгээр түншийн оюуны өмчийн нөхцөлд гарын үсэг зурахгүй (насанд хүрээгүй — D.52-ын эрх зүйн хүрээ).
- Сурагчийн шинэ бүтээл арилжааны ирээдүйтэй бол сургууль туслана — зөвлөх, өмнөх бүтээлийн хайлт, түншүүдээр дамжуулан бүртгүүлэх дэмжлэг — гэхдээ сурагчийн эзэмшлийг гол байлгах нөхцөлөөр (үүсгэн байгуулагчдын сургууль үүсгэн байгуулагчдаа мөлжихгүй).
- Сургалтын материал болон судалгаан дахь ажилтны оюуны өмч M.23-ыг мөрдөнө; сурагч ба ажилтны хамтарсан ажил D.24 §2-ын дагуу бичгээр тогтоосон нөхцөлтэй байна.
D.28Их сургууль, үйлдвэрлэл ба судалгааны байгууллагатай түншлэх журам
- STEM хөтөлбөр судалгааны удирдлага, байгууламж ашиглах, зөвлөгөө, өгөгдөл, цаашдын замын төлөө зориуд бүрдүүлсэн түншүүдийн багцтай байна — их сургууль, хүрээлэн, үйлдвэрлэлийн лаборатори, охин компаниуд (D.50-ийн засаглал).
- Түншлэл бүр дараахыг хамарсан бичгэн гэрээтэй байна: хамрах хүрээ, сурагчийн хүүхэд хамгаалал (J.2 §8 — хэлэлцэх боломжгүй заалт), мэдээллийн хамгаалалт (O.6), оюуны өмчийн нөхцөл (D.27-ийн загвар), хэвлэн нийтлэх эрх, хянах огноо; түншлэлийг сурагчдад бодитоор ашигтай эсэхээр нь жил бүр хянана — хананд өлгөсөн лого бол түншлэл биш.
- Сурагчидтай ажиллах түншийн эрдэмтдийг J.4-ийн дагуу шалгах буюу хяналтад байлгана; түншийн байгууламж дахь салбараас гадуурх дадлага D-XI-ийн шатны дүрмийг мөрдөнө.
- Түншлэл хөгжүүлэх нь STEM-ийн захирал болон мэргэжилтний замын ажилтнуудын нэр заасан үүрэг (тэдний сүлжээ бол Хүмүүн сургуулийн тэднийг ажилд авсан шалтгааны нэг хэсэг — M.19).
D-VIIБИЗНЕС ЭРХЛЭЛТИЙН ХӨТӨЛБӨР
Үйлсийн хамгийн цэвэр хэлбэр: сурагчид бодит хэрэглэгчдэд бодит үнэ цэн бүтээнэ.
D.29Бизнес эрхлэлтийн хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Бизнес эрхлэлт бол асуудлыг үнэ цэн болгон хувиргах хийж бүтээгчийн ур чадвар бөгөөд Хүмүүн сургууль үүнийг цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэлх шатаар дадлагаар заана: захын өдөр (PYP: хийх, үнэ тогтоох, зарах, тоолох — D.1-ийн мөнгөний боловсролтой хамт), сурагчдын аж ахуй (MYP: багаар нэг улирал үргэлжлэх бодит бичил бизнес, бодит хэрэглэгч, бодит данс), инкубацид орсон бизнес төсөл (DP/HCP: зөвлөгчтэй, тогтвортой бизнес төсөл, төгссөний дараа ч үргэлжилж болно), дипломын ажил болон хүсэл тэмүүллийн төслийн бизнесийн чиглэл (C.38, D.56).
- Суралцахуйн хүрээ. Бизнес төслийн мөчлөг бүр ижил нуруутай: бодит асуудал олох → бодит хэрэглэгчидтэй ярилцах → бүтээх → зарах → шударга тооцоо хийх → эргэцүүлэх (C.34-ийн оролдлогын мөчлөг арилжааны хэлбэрээр). Шударга бизнес төслийн бүтэлгүйтэл бол ичгүүр биш, хөтөлбөр (F.1 §7.1); бүтэлгүйтсэн төслийг задлан ярилцах нь Хүмүүн сургуулийн заадаг хамгийн үнэ цэнтэй хичээлүүдийн нэг.
- Хүмүүс. Бизнесийн туршлагатай хөтөч багш нар, мэргэжилтний замын бизнес эрхлэгчид (M-III), охин компанийн удирдагчид, шалгагдсан гадны зөвлөгчид (D.31-ийн дүрэм) заана, зөвлөнө.
- Хөтөлбөрийн захирал: Бизнес эрхлэлтийн захирал; HCP-ийн бизнесийн зам (C.40) болон кейсийн сантай (C.36 — Хүмүүн сургуулийн бизнес төслүүд Хүмүүн сургуулийн кейс болно) уялдана.
D.30Сурагчдын аж ахуй ба инкубаторын журам
- Бодит, гэхдээ зохицуулалттай. Салбар дахь сурагчдын бизнес нь хамгаалагдсан хүрээн дэх бодит бизнес: аж ахуй бүр худалдаа эхлэхээс өмнө хөтөлбөрт бүртгүүлнэ — санаа, баг, насанд хүрсэн зөвлөгч, бичгээр гаргасан энгийн төлөвлөгөө; бүртгэлгүй худалдаа хийх нь зан үйлийн асуудал (туршилтын талбар хаалгатай).
- Мөнгөний дүрэм (үл хазайх): аж ахуй бүр бүртгэл хөтөлнө (D.4-ийн хэрэгслээр бодит нягтлан бодох бүртгэл); бэлэн мөнгийг нийтэлсэн хяналтын дагуу зохицуулна; аж ахуйн мөнгө хөтөлбөрийн хяналттай дансаар дамжина (шүүгээнд бэлэн мөнгөний хайрцаг байхгүй); дансыг хэдийд ч хянаж болно; ашгийг бүртгүүлэх үед тогтоосон нийтэлсэн схемийн дагуу хуваарилна — [аж ахуйд дахин хөрөнгө оруулах / багийн хувь / хөтөлбөрийн санд хувь нэмэр].
- Эрх зүйн хүрээ. Сурагчид насанд хүрээгүй: гэрээ, тусгай зөвшөөрөл, хариуцлага нь хөтөлбөрөөс хуулийн зөвлөгөөтэйгээр тодорхойлсноор сургуулийн аж ахуйн хүрээнд эсвэл эцэг эх/асран хамгаалагчийн бүтцэд хамаарна (A.14, D.52-ын загвар); сургуулийн даатгалын байдлыг баримтжуулна (FIN-03/N.3); хүрээнээс давсан бүтэц шаардсан бизнес төсөл (гадны хөрөнгө оруулалт, хуулийн этгээд байгуулах) D.31 §3-ын шалгуураар орно.
- Хязгаар. Аж ахуй сургуулийн бүх журмыг мөрдөнө — хоол худалдах нь D.21/D.22-ын дагуу, салбарт худалдаа хийх нь зөвхөн хөтөлбөрийн тогтоосон цаг, байршилд, маркетингийн шударга байдал (хэтрүүлэн магтсан сурагч энэ яагаад чухал болохыг хожим шүүх дээр биш, одоо сурна), хориотой ангиллын бизнес байхгүй (нийтэлсэн жагсаалт: насны хязгаартай бараа, мөрийтэй тоглоомтой төстэй механизм, эрдмийн ажлын бүтээгдэхүүн — C.3).
- Инкубаци. Сонгогдсон бизнес төслүүд инкубаторын түвшинд гарна: ажлын байр, үрийн төсөв, мэргэжилтэн зөвлөгч, demo day-д оролцох эрх (D.31). Сонголтыг нийтэлсэн шалгуураар хийж, шударга байдлыг нь хянана (A.16).
- Оюуны өмч D.27-ийн дагуу; төгссөний дараа үргэлжлэх бизнес төсөл нийтэлсэн шилжүүлгээр сургуулийн хүрээнээс гарна (төгсөгчдийн бизнес төсөл бүлийн түүх хэвээр үлдэнэ — T.6).
D.31Төсөл танилцуулах арга хэмжээ, demo day ба гадны хөрөнгө оруулагч/зөвлөгчтэй харилцах заавар
- Хөтөлбөр олон нийтэд нээлттэй төсөл танилцуулах арга хэмжээ, demo day зохион байгуулна (D.58-ын жишиг): бодит үзэгчид, бодит асуултууд, бүл болон гэр бүлийн оролцоо, шүүгч ба зөвлөгчөөр гадны мэргэжилтнүүд.
- Гадны харилцааны хүүхэд хамгааллын хүрээ (туршилтын талбарын хаалганы журам): гадны бүх зөвлөгч, шүүгч, хөрөнгө оруулагч сурагчидтай зөвхөн хөтөлбөрийн зохион байгуулсан орчинд харилцана (J.2 §8 — ил харагдах газар, сургуулийн хяналт, сургуулийн суваг); гадны ямар ч насанд хүрэгч сурагчтай харилцаагаа хувийн болгохгүй; холбоо барих мэдээлэл хөтөлбөрөөр дамжина.
- Хөрөнгө оруулалтын шалгуур. Сурагчийн бизнес төсөлд гадны мөнгө оруулах нь онцгой тохиолдол бөгөөд шат дамжлагатай: бичгээр санал → хөтөлбөр болон хуулийн хяналт → бие даасан зөвлөгөө авахыг дэмжсэн эцэг эх/асран хамгаалагчийн шийдвэр → сургуулийн захирлын зөвшөөрөл. Энэ гинжин хэлхээгүйгээр сургуулийн үйл явц дотор ямар ч сурагч хөрөнгө оруулалтын баримт бичигт гарын үсэг зурахгүй (D.27 §3). «Энэ 15 настай хүүхдийн компанид хөрөнгө оруулж болох уу» гэсэн асуултын анхдагч хариулт: одоохондоо үгүй — эхлээд зөвлөгч болоорой.
- Шагналын мөнгө болон хожлыг D.30 §2-ын мөнгөний дүрмээр зохицуулна; бизнес төслийн хэвлэл мэдээллийн сурвалжлага K.10/D.58-ыг мөрдөнө.
D-VIIIЗАН ЧАНАР БА МӨНХИЙН УР ЧАДВАРЫН ХӨТӨЛБӨР
Технологийн аль ч өөрчлөлтөөс урт насалдаг төгсөгчийн хэсэг.
D.32Зан чанарын боловсролын хүрээ
- Хүрээ. Хүмүүн сургууль эрхэмлэх чанаруудаа нэрлэж, зориуд хөгжүүлнэ. Хүрээ [зургаагаас найман] үндсэн чанарыг тодорхойлно — ажлын жагсаалт: шударга байдал, зориг, тэвчээр (тууштай байдал), өөрийгөө хянах чадвар, энэрэл, даруу байдал, хариуцлага, сониуч зан. Чанар бүр ангийн бүлэг тус бүрээр ажиглаж болохуйц зан үйлтэй бөгөөд IB-ийн суралцагчийн төрх (C.9) болон SEL хөтөлбөртэй (D.12) нэг нэр томьёог хуваалцана.
- Зан чанар хэрхэн төлөвшдөг вэ (хөтөлбөрийн онол, хянаж болохоор тодорхой бичсэн): нэрлэж, илтэд заана (нийтийн цуглаан, зөвлөх цаг, хичээлүүд даяарх уран зохиол ба кейс) → бодит нөхцөлд дадлагажуулна (ур чадварын уйгагүй бэлтгэл, аяллын тав тухгүй байдал, бизнес төслийн бүтэлгүйтэл, дадлагын хариуцлага, бүлийн үүрэг — Part D бол зан чанарын биеийн тамирын заал) → насанд хүрэгчид үлгэрлэнэ (M.4; сурагчид хөтөч багш нарыг дарамттай үед хэрхэн биеэ авч явааг харж шударга байдалд суралцана) → эргэцүүлнэ (ISDP, D.10) → хүлээн зөвшөөрнө (D.35).
- Ухаан ба Үйлст тулгуурлана: зан чанаргүй мэдлэг аюултай бөгөөд Хүмүүн сургууль үүнийг чангаар хэлдэг; хүрээ нь ямар хүн чадварыг эзэмшвэл зохих вэ гэсэн асуултад өгөх сургуулийн хариулт юм.
- Сайн сайхан байдал ба зан чанарын захирал шатлалын захирлуудтай хамтран хариуцна; D.34-ийн нотолгоо болон төгсөгчдийн гэрчлэлтэй тулган жил бүр хянана.
D.33Мөнхийн ур чадвар ба чанарын хүрээ
- Эрхэмлэх чанаруудын хажууд мөнхийн ур чадварууд байна — аль ч зуунд үнэ цэнтэй чадварууд: тодорхой сэтгэх ба зөв шүүн тунгаах, хэрхэн суралцахыг сурах, хүмүүсийг хөдөлгөдөг харилцаа, хамтын ажиллагаа ба манлайлал, хэлэлцээр, сэтгэлийн тэнхээ ба дасан зохицох чадвар, анхаарал төвлөрүүлэх ба гүнзгий ажил, амт мэдрэмж (чанарыг ялгах сургагдсан шүүлт).
- Ур чадвар бүр нэгдсэн ур чадварын зураглалд (C.8 §2 — ATL + мөнхийн ур чадвар нэг баримт бичигт) цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэлх ахицтай; заах боломжтой бол илтэд заагдаж, хаа сайгүй чиглэлийн нөхцөлд дадлагажиж, портфолиод нотлогдоно.
- Зураглал ур чадвар бүрийн хувьд «үүнийг хаана зааж, хаана дадлагажуулдаг вэ?» гэсэн асуултад хариулна — хуваарьт байр суурьгүй ур чадвар бол хөтөлбөр биш, хүсэл мөрөөдөл; жил бүрийн хяналт тийм ур чадварыг эрж олно.
D.34Зан чанарын үнэлгээ ба тайлагналын журам
- Зан чанарыг дүнгээр биш, нотолгоогоор харуулна: зан чанарын оноо, жагсаалт байхгүй — оронд нь ажигласан зан үйлд үндэслэсэн ахлах хөтөч багшийн өгүүлэмжит тайлан (E.16), ISDP дахь сурагчийн өөрийн үнэлгээ ба эргэцүүлэл, портфолиогийн нотолгоо (хэцүү үед сурагч юу хийсэн).
- Тайлагналын сахилга: өгүүлэмж зан төлөвийг бус, зан үйлийг иш татна («амжилтгүй туршилтын дараа лабораторийг эмхэлж үлдсэн» — «сайн хүүхэд» биш); хөтөч багш нар ажиглалтад суурилсан бичлэгт бэлтгэгдсэн байна (M.7); давхар харалган байдлыг шалгана — дуу цөөтэй сурагчийн зан чанар чанга дуутай сурагчийнхтай адил найдвартай харагдах ёстой (A.16-ын өнцөг).
- Дүнгийн хуудсанд тусах. Ур чадварын дүнгийн хуудас (E.18) зан чанарын нотолгоог — бэрхшээлтэй нөхцөлд дуусгасан төсөл, үйлчилгээний гүнзгий байдал, гүйцэтгэсэн манлайлал — тэмдэг нэр биш, шалгаж болох бүртгэл болгон агуулна. Их сургууль болон ажил олгогчид өгөх тодорхойлолт үүнд шударгаар тулгуурлана (M.4 §1).
- Зан чанартай холбоотой санаа зоволтыг асран халамжлах сүлжээгээр (D.11 §2), зан үйлийн асуудал бол F.1-ээр шийднэ — үнэлгээ хэзээ ч тандалт болохгүй; энэ ялгааг сайн сайхан байдлын захирал хянана.
D.35Зан чанарыг хүлээн зөвшөөрөх, шагнал ба ёслолын журам
- Хүлээн зөвшөөрөлт хүрээний чанаруудыг хүндэтгэх бөгөөд анзаарагддаггүй зүйлийг зориуд олж харна: улирал бүрийн зан чанарын сайшаал (хөтөч багш нэр дэвшүүлж, зан үйлийг иш татна), бүлийн зан чанарын оноо (T.3 — спортын онооны хажууд зан чанарын оноо), мөн төгсөлтөд олгох сургуулийн хамгийн дээд шагналууд — сэтгэл татам байдалд бус, тогтвортой зан чанарт олгоно.
- Ёслолууд шатыг тэмдэглэнэ: бүлд элсэх ёслол (B.12 §4), 5-р ангийн Exhibition, MYP-д шилжих ёслол, анхны дадлагад үдэх ёслол, 12-р ангийн дипломын ажлын илтгэл, төгсөлт өөрөө — тус бүрийг жинтэй байхаар төлөвлөнө (сургууль ёслолыг нухацтай авч үздэг; харьяалагдах мэдрэмж агшин бүрт бүтдэг).
- Шагналын шударга байдал: шалгуурыг нийтэлж, хороодыг баримтжуулж, шударга байдлыг хянана (A.16); хүлээн зөвшөөрлийн инфляцийг эсэргүүцнэ — бүгд авдаг шагнал хэнийг ч хүндэтгэдэггүй.
D.36Үйлчилгээ ба иргэншлийн шаардлагын журам
- Хүмүүн сургууль дахь үйлчилгээ бол хариуцлагын дадлага: цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэл шат дараатай хүлээлт (анги болон салбарын жижүүр → олон нийтийн үйлчилгээ → тогтвортой нөлөөллийн үүрэг), Үйлдлээр илрэх үйлчилгээ (C.22), CAS (C.28), бүлийн хариуцлага (T.5), нөлөөллийн төсөл (D.56)-тэй нэг зарчмаар уялдана: бодит хэрэгцээ, бодит харилцаа, бодит эргэцүүлэл — цагийн тооны жүжиг хэзээ ч биш (C.22 §1).
- Сурагч бүрийн үйлчилгээний бүртгэл ISDP-д байна; өргөнөөс гүнийг илүүд үзнэ (нэг нийгэмлэгт хоёр жил тууштай ажилласан нь арван хоёр гэрчилгээнээс дээр).
- Иргэншлийг хамт заана: иргэний боловсрол (D.1), байгууллагууд хэрхэн ажилладаг, өөрчлөлтийг хэрхэн хариуцлагатай бий болгодог — хийж бүтээгч бол зөвхөн карьер хөөгч биш, иргэн.
D-IXУРЛАГ БА СПОРТЫН УР ЧАДВАРТ ХҮРЭХ ХӨТӨЛБӨР
Сурагч бүр дор хаяж нэг урлаг, дор хаяж нэг спортыг эзэмшинэ. Танилцах биш, эзэмших.
D.37Урлагийн ур чадварт хүрэх шаардлагын журам
- Шаардлага. Цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэл сурагч бүр дор хаяж нэг урлагийн төрлийг шат дараатай эзэмшинэ — хөгжим (хөгжмийн зэмсэг эсвэл дуу), бүжиг, театр, дүрслэх урлаг, кино ба медиа урлаг, уран бүтээлч бичлэг, эсвэл батлагдсан өөр төрөл. Энэ нь хоёр замд хоёуланд нь ямар ч үл хамаарах зүйлгүй төгсөлтийн шаардлага (E.4) (чөлөөлөх биш, тохируулна — C.4 §6).
- Бүтэц. PYP: урлагийн төрлүүдтэй өргөн, зохион байгуулалттай танилцаж, суурь ур чадвар эзэмшинэ; [4–5-р анги] гэхэд сурагчид үндсэн урлагаа зарлаж, түүний ахицын замд орно; MYP-ээс эхлэн үндсэн урлагтаа хуваарьт бэлтгэл хийнэ (хуваарь дотор болон гадна долоо хоногт [X] цаг), жил бүр тоглолт/үзэсгэлэнгийн үе шаттай; DP/HCP: ахиц үргэлжилж, CAS (C.28)-тай, урлагийн замын сурагчдын хувьд HCP (C.40)-тэй уялдана.
- Хангамж. Урлагийн мэргэшсэн хөтөч багш нар (мэргэжилтний замын уран бүтээлчид орно, M-III), мэргэжлийн байр (Q.12), гэр бүлийн боломжоос үл хамааран хөгжмийн зэмсэг/тоног төхөөрөмж ашиглах боломж (B.9 §5), гэр бүл ашигладаг бол гадны консерватори/багшийг хүлээн зөвшөөрөх (D.40 §2 — гадны бэлтгэлийг баталгаажуулж тооцно).
- Олны өмнөх шаардлага. Ур чадварыг хүмүүсийн өмнө нотолно: MYP-ээс эхлэн сурагч бүр жилд дор хаяж [нэг удаа] тоглолт эсвэл үзэсгэлэнд оролцоно — концерт, жүжиг, үзэсгэлэн, бүлийн урлагийн тэмцээн (T.3) — насанд тохируулсан D.58-ын жишгээр.
- Ахиц болон түвшний гэрчилгээ D.39-ийн дагуу; төрлөө солих нь D.41-ийн дагуу.
D.38Спортын ур чадварт хүрэх шаардлагын журам
- Шаардлага. Цэцэрлэгээс 12-р анги хүртэл сурагч бүр сургуулийн нийтэлсэн жагсаалтаас (дотор болон гадаа бүрэн байгууламжид тулгуурласан, Q.10) дор хаяж нэг спортыг шат дараатай эзэмшинэ. Энэ нь хоёр замд хоёуланд нь ямар ч үл хамаарах зүйлгүй төгсөлтийн шаардлага (E.4) (чөлөөлөх биш, тохируулна: сургууль бие махбод бүрийн эзэмшиж чадах спортыг олно — C.4 §6; хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн спортыг хангах нь хөнгөлөлт биш, хангамж).
- Бүтэц. PYP: биеийн тамирын суурь чадвар (гүйх, шидэх, сэлэх, тэнцвэр — сэлэх чадвар бол амь насны аюулгүй байдлын заавал байх бүрэлдэхүүн, D.1) дээр нэмээд олон спорттой өргөн танилцах; [5–6-р анги] гэхэд сурагчид үндсэн спортоо зарлаж, түүний ахицын замд орно; MYP-ээс эхлэн хуваарьт бэлтгэл (долоо хоногт [X] цаг), түвшинд тохирсон улирлын тэмцээн (хамгийн багадаа бүлийн лиг — T.3); DP/HCP: ахиц үргэлжилнэ; тэмцээний түвшний тамирчид D-X руу шилжинэ.
- Хангамж. Төрөл тус бүрийн мэргэшсэн спортын хөтөч багш нар (мэргэжилтний замын тамирчид орно), J.10/D.45-ын жишгээр аюулгүй бэлтгэл (энэ нийтийн түвшинд тохируулсан), гадны түрээсээс өмнө нийтийн хөтөлбөрийг тэргүүн ээлжинд тавьсан байгууламжийн хуваарь (Q.10-ын эрэмбэ).
- Тэмцээний доод шаардлага. MYP-ээс эхлэн сурагч бүр жил бүр ямар нэг түвшинд тэмцээнд оролцоно — тэмцээн зөвхөн шигшээ багуудад бус бүгдэд хамаатай байлгахын тулд л бүлийн лиг байдаг (T.3); олны өмнө ялж, ялагдаж сурах нь спортын хувцас өмссөн зан чанарын шаардлага (D.32 §2).
- Ахиц ба гэрчилгээ D.39-ийн дагуу; солих нь D.41-ийн дагуу; бэлтгэлийн ачаалал үргэлж D.15-ын бүртгэлд багтана.
D.39Ур чадварын үнэлгээ ба түвшний гэрчилгээжүүлэлтийн журам
- Ур чадварын шат. Бүх урлаг, спортод нэг ижил сургууль даяарх түвшний бүтэц: Суурь → Хүрэл → Мөнгө → Алт → Мастер (ажлын нэр). Түвшин бүрийг төрөл тус бүрээр нийтэлсэн, ажиглаж болохуйц жишгээр тодорхойлно — Мөнгөн түвшний төгөлдөр хуурч, Мөнгөн түвшний усанд сэлэгч, Алтан түвшний зураач, Алтан түвшний хагас хамгаалагч юуг нотлон хийж чаддаг вэ.
- Гэрчилгээг шүүгчдийн зөвлөл олгоно: түвшнийг зөвлөл (төрлийн хөтөч багш нар + Мөнгөн түвшнээс дээш дор хаяж нэг гадны эсвэл мэргэжилтний замын үнэлгээч) тоглолт/үзэсгэлэн/тэмцээний нотолгоонд үндэслэн шийднэ — хэзээ ч ирцээр биш. Түвшнийг ISDP-д бүртгэж, портфолиод нотолж, Ур чадварын дүнгийн хуудсанд (E.18) тусгана.
- Төгсөлтийн доод шаардлага: төгсөх хүртлээ үндсэн урлаг болон үндсэн спортдоо дор хаяж [Мөнгө] түвшин (E.4) — ур чадвар гэж нэрлэхүйц өндөр, гэхдээ Хүмүүн сургуульд суралцах жилүүдийн дотор аль ч эхлэлийн цэгээс шаардлагатай бөгөөд хүрэх боломжтой байхаар төрөл тус бүрээр тохируулна. Хожуу элссэн сурагчид (B.7) жил нь хүрэлцвэл ижил доод шаардлагатай тохируулсан замтай, хүрэлцэхгүй бол баримтжуулсан хамгийн сайн ахицын байр суурьтай байна.
- Гадны дүйцүүлэлтийг зураглана (холбооны зэрэг, ABRSM ба түүнтэй адилтгах, бүсний систем): гадны амжилтыг Хүмүүн сургуулийн түвшинд ил тод хөрвүүлнэ (D.40 §2).
- Жишгийг жил бүр төрлүүдийн хооронд тэнцүүлнэ — виолончелийн Алт болон жүдогийн Алт ижил жинтэй байх ёстой.
D.40Авьяас хөгжүүлэх ба шилдэг гүйцэтгэгчид тохируулга хийх журам
- Ур чадвар шилдэг түвшинд хүрэхэд сургууль сурагчтай хамт өсөнө: өндөр амжилттай сурагчдад ISDP дотор гүйцэтгэлийн төлөвлөгөө — хуваарийн тохируулга (E.15-ын уян хатан байдал, E.12-ын нөхөх дүрэм), бэлтгэлийг сайжруулах, тэмцээний хуанли (P.8, P.6-гийн аялал), тамирчдад D-X-тэй, мэргэжлийн өмнөх шатны уран бүтээлчдэд C.40-ийн замтай уялдуулах.
- Гадны бэлтгэлийг нэгтгэх: консерваторийн багш, клубын хөтөлбөр, үндэсний шигшээ баг бол хүлээн зөвшөөрөгдсөн түншүүд — бэлтгэлийг баталгаажуулж, ачааллыг D.15-ын бүртгэлээр зохицуулна (сургуульд үл харагдах давхар бэлтгэл бол залуу авьяастнуудыг эвддэг зүйл), гадны орчинд J.10-ын гадны клубын заалтын дагуу хүүхэд хамгааллын шалгалт хийнэ.
- Тохируулгыг гүйцэтгэлээрээ авах ба улирал бүр хянана; эрдмийн хичээл доод шаардлагаа хадгална (C.48 нь авьяаслаг хүүхдэд ч хэлэлцэх боломжгүй — авьяастанд өгөх сургуулийн амлалт нь авьяастны хараахан харж чадахгүй байгаа ирээдүйн хэсгүүдийг ч хамардаг).
- Стандарт хөтөлбөрөөс давсан шилдэг хөгжлийн зардлыг нийтэлсэн дүрмийн дагуу хуваана; B.9 §5 нь санхүүгийн дэмжлэг авдаг сурагчдын өөрсдийн хүрсэн түвшинд хамрагдах эрхийг хамгаална.
D.41Төрөл солих ба олон төрөлд хамрагдах журам
- Солихыг зөвшөөрөх ба зохицуулна — тууштай байдал бол ур чадварын гол утга, гэхдээ шударгаар илэрсэн буруу тохирол бүтэлгүйтэл биш: үндсэн урлаг эсвэл спортоо нийтэлсэн хугацаанд солихыг зөвшөөрнө (MYP хүртэл [жил бүрийн төгсгөлд]; DP/HCP-д өргөдлөөр), гэхдээ зогсонги байдлын бухимдлыг (ихэвчлэн: үлдэж, дасгалжуулалтаа тохируулна) жинхэнэ үл тохирлоос (шилжилтийн төлөвлөгөөтэйгөөр солино) ялгах зохион байгуулалттай ярилцлагын дараа (сурагч, ахлах хөтөч багш, хоёр төрлийн хөтөч багш).
- Шилжүүлж болох ахиц шилжинэ (Суурь түвшин, бие бялдар, хөгжмийн мэдрэмж); төгсөлтийн доод шаардлагыг (D.39 §3) үлдсэн жилүүдтэй тулган шударгаар дахин тооцно — хожуу солих нь бодит зардалтай бөгөөд сурагчид үүнийг мэдсээр байж шийднэ.
- Олон төрөлд хамрагдах сурагчид (хоёр дахь урлаг эсвэл спортыг ахицын түвшинд) D.15-ын ачааллын бүртгэлийн хүрээнд хүлээн авна; үндсэн төрлийг үргэлж нэрлэнэ (доод шаардлага түүнд хамаарна).
- Солих хандлагыг хянана: сурагчдаа алдаж буй төрөл мэдээллээ алдаж байна — гарах ярилцлага буруутгалд бус, дасгалжуулалтын хяналтад (M.6) ашиглагдана.
D-XТАМИРЧИН СУРАГЧИЙН ХӨТӨЛБӨР
Нийтийн ур чадварын дээрх тэмцээний түвшин: нухацтай спорт, хамгаалагдсан хүүхэд нас.
D.42Тамирчин сурагчийн хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Спорт нь тэмцээний нухацтай түвшинд хүрсэн сурагчдад Тамирчин сурагчийн хөтөлбөр нухацтай спортын шаарддаг зүйлийг — зохион байгуулалттай бэлтгэл, мэргэшсэн дасгалжуулалт, тэмцээн, спортын шинжлэх ухаан — хүүхэд насны шаарддаг зүйлийн хүрээнд олгоно: боловсрол, эрүүл мэнд, спортоос цаашх ирээдүй.
- Элсэлт ба байр суурь. Илрүүлэлтээр элсүүлнэ (хөтөч багшийн нэр дэвшүүлэлт, сорилт, гадны клуб дахь байр суурь), спорт тус бүрийн нийтэлсэн шалгуур, гэр бүлтэй хийх уулзалтаар; хөтөлбөр бол нэр хүндийн жагсаалт биш, үүрэг хариуцлага. Байр суурийг [улирал бүр] нийтэлсэн нөхцөлөөр хянана — гүйцэтгэл, бэлтгэл дээрх зан үйл (J.10, F.1), эрдмийн доод шаардлага (D.44), ачааллын эрүүл байдал (D.43); хөтөлбөрөөс гарвал сурагч нэр төртэйгөөр нийтийн ур чадварын түвшинд (D.38) буцна, хэзээ ч гутамшиг болохгүй.
- Багийн бүтэц. Спорт тус бүрээр нийтэлнэ: хөгжлийн баг (MYP), гүйцэтгэлийн баг (DP/HCP); тус бүр нэр заасан хөтөч багш, улирлын төлөвлөгөө, тэмцээний хуанлитай (P.8, P.6-гийн аяллын засаглал).
- D-IX-тэй холбоо: тамирчны спорт бол түүний үндсэн спорт; D.39-ийн түвшнүүд үйлчилсээр байна; хөтөлбөр эрчмийг нэмнэ, хүрээг хэзээ ч орлохгүй.
- Хөтөлбөрийн захирал: Спортын захирал; гүйцэтгэл, сайн сайхан байдлын мэдээ (D.45-ын дагуу гэмтэл, D.43-ын дагуу ачаалал), эрдмийн байр суурь, цаашдын замыг хамарсан жилийн тайлан гаргана.
D.43Бэлтгэлийн ачаалал ба үечлэлийн журам
- Тамирчин бүр бичгээр гаргасан үечилсэн төлөвлөгөөгөөр бэлтгэл хийнэ: насны бүлгээр тогтоосон долоо хоногийн ачааллын дээд хязгаар (тамирчны урт хугацааны хөгжлийн загварт тулгуурлан спорт тус бүрээр нийтэлнэ), заавал амрах (долоо хоногт хамгийн багадаа [1] бүтэн амралтын өдөр; улирлын бус үеийн амралтын хугацаа), өсөлтийн үеийн ачааллын менежмент (огцом өсөлтийг хянаж ачааллыг бууруулна — залуу ясны бүтэц медалийн хүснэгтээс чухал).
- Нэг бүртгэл. Бүх бэлтгэл тооцогдоно — сургуулийн баг, гадны клуб, үндэсний шигшээ баг (D.40 §2): нийт ачаалал D.15-ын бүртгэлд байна; спортын ажилтнууд гадны дасгалжуулагчидтай зохицуулна; мэдэгдээгүй давхар бэлтгэлийг яг л аюулгүй байдлын асуудал гэж үзнэ.
- Ачааллын зөрчлийг зөвхөн тэмдэглээд зогсохгүй, арга хэмжээ авна (D.15 §2-ын загвар): спортын шинжлэх ухааны хариуцагч дангаараа бууруулж болно; дээд хязгаараас нэмэгдүүлэхэд зөвшөөрөл шаардлагатай (D.15 §3-ын тэгш бус байдал).
- Эрт мэргэшихийг нийтэлсэн насны дүрмийн дагуу эсэргүүцнэ: спортын хөгжлийн загвар үнэхээр эрт төвлөрөхийг шаардахаас бусад тохиолдолд [MYP] хүртэл олон спортод оролцохыг хамгаална — гэр бүлтэй хамт, нотолгоонд үндэслэн тохиолдол бүрээр шийднэ.
D.44Эрдэм ба спортын тэнцвэрийн журам
- Доод шаардлага. Тамирчид бусадтай адил эрдмийн шаардлагатай: C.48-ын шилдэг байдлын хүлээлт, замын шаардлага, дипломын ажил. Хөтөлбөр стандартыг бус, зөвхөн хуваарийг уян хатан болгоно: E.15-ын уян хатан хуваарь, тэмцээний улмаас тасалсан хичээлийг нөхөх E.12-ын дүрэм, C.30-ын журмын дагуу үнэлгээг хойшлуулах, гадаа тэмцээнд явахад аяллын суралцахуйн төлөвлөгөө (P.6).
- Оролцох эрх. Багт оролцоход эрдмийн хэвийн байдал шаардлагатай (E.5-ын дэмжлэгийн төлөвтэй уялдсан нийтэлсэн доод шаардлага): хүндрэлтэй байгаа тамирчин эхлээд дэмжлэг авна (E.5), дараа нь тэмцээний ачаалал нь багасна, сэлгээнд суулгах нь зөвхөн баримтжуулсан сүүлчийн хэрэгсэл — урамшууллын зохион байгуулалт спортыг барьцаа бус, хөшүүрэг болгон хадгална.
- Ахлах хөтөч багш (анги) болон спортын хөтөч багш улирлын үеэр сар бүр ISDP-ээр дамжуулан зохицуулна; гэр бүл өрсөлдөгч хоёр сургууль бус, нэгдсэн нэг зургийг харна.
- Хос карьерийн зөвлөгөө (E.10, D.47) хөтөлбөрт элсэхэд эхэлнэ: тамирчин бүр эхний өдрөөс хоёр ирээдүйгээ төлөвлөнө.
D.45Спортын шинжлэх ухаан, анагаах ухаан ба гэмтлийн менежментийн журам
- Хөтөлбөрийн тамирчид дараахыг авна: оролцохын өмнөх үзлэг, физик эмчилгээ болон спортын анагаах ухааны үйлчилгээ (I.1-ийн засаглалын дагуу сургууль өөрөө үзүүлэх эсвэл гэрээгээр), гэмтлийн хяналт (бүх гэмтлийг бүртгэж, спорт болон шалтгаанаар нь шинжилнэ), нотолгоонд суурилсан сэргээх протокол.
- Тоглолтод буцах нь урам зоригоор бус, эмнэлгийн шийдвэрээр: гэмтлийн төрөл тус бүрийн шат дараатай буцах протокол; тархи доргилтыг I.8-ын дагуу чанд зохицуулна (тухайн өдөрт нь буцахгүй, эмнэлгийн зөвшөөрөл, шат дараатай үе шат); ямар ч хөтөч багш, эцэг эх, сурагч эмнэлгийн хоригийг үл тоохгүй — тэгэхийг оролдох нь J.10-ын зан үйлийн асуудал.
- Тамирчны хоол тэжээлийг D-V-тэй (эрч хүч нөхөх салаа) хамт явуулна: гүйцэтгэлийн хоол тэжээлийн төлөвлөгөө, аюулгүй нэмэлт тэжээлийн журам ([анхдагч: эхлээд хоол; нэмэлт тэжээлийг зөвхөн хоол зүйчийн зөвшөөрлөөр]; тэмцээний түвшинд F.6/WADA-ын мэдлэгийн дагуу хориотой бодисын тухай боловсрол), хооллолтын эмгэгт бодитоор сонор байх (D.19 §4, J.10-ын биеийн тухай ярианы дүрэм).
- Өсөлт ба бие гүйцэлтийг хянана (D.43 §1); эмэгтэй тамирчин болон өсвөр насныханд онцгой эрүүл мэндийн эрсдэлийг мэргэжилтнүүд илрүүлж, эмнэлзүйн журмаар шийднэ (I.6/I.1), хэзээ ч дасгалжуулалтаар тойрч гарахгүй.
D.46Тэмцээн, аялал ба гадны клубын журам
- Хүмүүн сургуулийг төлөөлөх нь нийтэлсэн хугацаанд (сургуулийн тэмцээний хуанли) тэргүүн ээлжинд байна; гадны клубын тоглолттой давхцвал хөтөлбөрт элсэх үед гэр бүлтэй тохирсон нийтэлсэн эрэмбийн дүрмээр шийднэ — гэнэтийн үнэнч байдлын зөрчил бол төлөвлөлтийн алдаа бөгөөд төлөвлөгөө нь шийдэл юм.
- Тэмцээний аялал P.6-гийн засаглалыг бүрэн мөрдөнө (зөвшөөрөл, харьцаа, хяналт, J.2 §7-ийн аяллын дүрэм); олон улсын тэмцээнд D.8-ын түвшний төлөвлөлт нэмэгдэнэ; тасалсан хичээлийг D.44 §1-ийн механизмаар нөхнө.
- Гадны клуб ба үндэсний шигшээ багийн үүрэг бол түншүүд бөгөөд албан ёсоор зохицуулна: ачааллыг хуваах (D.43 §2), гадны орчны хүүхэд хамгааллын баталгаа (J.10), тамирчин бүрт нэр заасан нэг зохицуулагч. Үндэсний шигшээ багт дуудагдахыг хүндэтгэж, баярлан тэмдэглэнэ; сурагчид учрах зардлыг сургууль ил тод удирдана.
- Тэмцээний аль ч хэсэгт — сэлгээний сандал, үзэгчдийн суудал, тээвэрт ч — гаргах зан үйл F.1 §5-ын хүрээнд хамаарна; Хүмүүн сургуулийн эцэг эхийн талбайн хажуудах зан үйл R.2-ын 4-р амлалтын хүрээнд хамаарч, мөрдүүлнэ.
D.47Хос карьерийн тамирчны замын журам
- Мэргэжлийн эсвэл их сургуулийн спортыг зорьж буй тамирчид хос карьераа албан ёсоор төлөвлөнө: HCP-ийн спортын зам (C.40) эсвэл D.40-ийн тохируулгатай DP, элсүүлэлтийн дэмжлэг (E.10: видео, дүнгийн хуудас, тэнцэх нөхцөл — холбогдох бол NCAA-ийн төрлийн бүртгэл), төлөөлөгч/скауттай харилцах дүрэм (бүх харилцаа хөтөлбөрөөр дамжина, J.2 §8-ын загвар, аливаа арилжааны хэлцэлд D.31 §3-ын шалгуур).
- Хоёр дахь ирээдүй заавал байна: тамирчин бүрийн ISDP спортоос цаашх утастай — замын гэрчилгээ, портфолио, ур чадварын урлаг (D.37 үйлчилсээр байна) — учир нь ихэнх тамирчны карьер [25] насанд дуусдаг бөгөөд Хүмүүн сургуулийн амлалт түүнээс хойшхи тавин жилд хамаатай.
- Шилжилтийн дэмжлэг: багаас хасагдах, гэмтлээр карьер дуусах, спортын дараах эргэлтийг сэтгэл зүйн зөвлөгөө (I.6) болон замыг дахин төлөвлөх замаар шийднэ — хөтөлбөрийн халамжлах үүрэг гарах хүртэл үргэлжилнэ.
- Төгсөгч тамирчдыг мөшгиж, холбоотой байна (T.6, R.10): тэдний зам бол хөтөлбөрийн шударга онооны самбар.
D-XIХҮМҮҮН СУРГУУЛИЙН ДАДЛАГЫН ХӨТӨЛБӨР
Хийж бүтээгчийн гурван шат: салбар дотор → охин компаниуд → гадны компаниуд.
D.48Дадлагын хөтөлбөрийн дүрэм
- Зорилго. Хүмүүн сургуулийн сурагчид төгсөхөөсөө өмнө бодит ажил хийнэ — учир нь хийж бүтээгчид зөвхөн ангид бус, ажлын байранд төрдөг. Хөтөлбөр шат дараатай гурван шаттай: 1-р шат, салбар доторх үүрэг ([7-р анги]-аас); 2-р шат, охин компани дахь дадлагын байр ([9-р анги]-аас); 3-р шат, гадны компанийн дадлага ([10-р анги]-аас) — шат бүр бие даасан байдал, хариуцлагын жин, сургуулийн шууд хяналтаас холдох зайг нэмэгдүүлнэ.
- Төгсөлтийн шаардлага (E.4): сурагч бүр төгсөхөөсөө өмнө дор хаяж [1-р шат + нэг дээд шат / нийт X цагийн дадлага] дуусгана; HCP-ийн сурагчид C.43-ын мэргэжлийн дадлагын цагаар (энэ шатаар явагддаг) үүнээс давна.
- Дэвших шалгуур: шат бүрт дэвшихэд өмнөх шатаа дуусгасан байх, ажлын байранд бэлтгэх сургалт (D.1-ийн ур чадвар: харилцаа, нууцлал, зан үйл; D.53-ын суралцахуйн гэрээний мэдлэг), ахлах хөтөч багшийн зөвшөөрөл (D.15-ын дагуу бэлэн байдал ба ачаалал), тухайн шатны хуулийн урьдчилсан нөхцөл (D.52) шаардлагатай.
- Дадлагын байр тохируулах нь сурагчийн замын сонирхол (C.46), дадлагын байрны суралцахуйн үнэ цэнэ (D.53), тэгш хүртээмжийг (A.16 — жил бүр хянана: санхүүгийн дэмжлэг авдаг сурагчид, хоёр хүйс, бүх бүл 3-р шатанд ижил төстэй хувиар хүрэх; охин компанийн хүртээмж D.50 §2-ын ил тод байдлын дагуу) тэнцвэржүүлнэ.
- Хөтөлбөрийн захирал: Дадлага ба түншлэлийн захирал; хүлээн авагч, дадлагын байр, осол, үр дүнгийн бүртгэлийг жил бүр сургуулийн захирал болон (D.50-ийн асуудлаар) Удирдах зөвлөлд тайлагнана.
D.49Салбар доторх дадлагын журам (1-р шат)
- Сургууль бол анхны ажлын байр: сургуулийн үйл ажиллагааны хүрээнд нийтэлсэн сурагчийн үүргүүд — хоол тэжээлийн гал тогоо (D.21-ийн дүрмийн дагуу), мэдээллийн технологийн тусламжийн төв, номын сан, медиа ба арга хэмжээ, лаборатори болон цехийн техникчийн туслах (D.25/D.6-гийн дагуу гэрчилгээтэй), туслах дасгалжуулагч ба үе тэнгийн багшлах (ажилтны хяналтад, J.2-ын хүрээнд), хүлээн авах хэсэг ба захиргаа.
- Үүрэг бүр үүргийн тодорхойлолттой (ажил, ур чадвар, хянагч), өргөдөл ба сонгон шалгаруулалтын журамтай (жинхэнэ өргөдөл — CV болон ярилцлагын дадлага нь зорилгын нэг хэсэг, D.1), тодорхой хугацаатай, цагийн дээд хязгаартай (D.15-ын бүртгэлийн хүрээнд; долоо хоногт дээд тал нь [X] цаг), улирлын эцсийн үнэлгээтэй (D.53-ын загварыг тохируулсан) байна.
- Ажилтны ажилтай зааг: сурагчийн үүрэг цалинтай ажилтныг нөхнө, хэзээ ч орлохгүй (энэ нь хөдөлмөрийн ёс зүй болон хөтөлбөрийн шударга байдлын асуудал); сурагчид аюулгүй байдлын чухал үүргийг хэзээ ч хянахгүй, зөвшөөрлөөсөө давсан нууц бүртгэлтэй ажиллахгүй (O.3), M.27-ийн хүрээнд зохион байгуулсан үе тэнгийн зөвлөгөөний бүтцээс гадна бага насны сурагчидтай хяналтгүй ажиллахгүй.
- 1-р шатыг дуусгах нь ажлын байрны үндсэн чадварыг — цаг баримтлах, заавар хүлээн авах, үйлчилгээний хандлага — баталгаажуулж, 2-р шатанд дэвшихэд зориулан ISDP-д нотлогдоно.
D.50Охин компанид дадлагын байр олгох журам (2-р шат)
- Зохицуулалттай хөрөнгө. Охин компаниуд Хүмүүн сургуулийн сурагчдад цөөхөн сургуулийн санал болгож чадах зүйлийг — бодит салбарт эрт нэвтрэх боломжийг өгдөг. Харилцаа нь холбогдох этгээдийнх тул давхар анхааралтай зохицуулна: дадлагын байр компани тус бүрийн дадлагын ерөнхий гэрээгээр ажиллана (J.2 §8-ын дагуу хүүхэд хамгааллын нөхцөл, зөвлөгчийг шалгах ба сургах, хяналтын жишиг, D.52-ын хуулийн нийцэл, даатгал, D.54-ийн дагуу ослын протокол) бөгөөд жил бүр хянана; харилцааны санхүү/засаглалын тал N.10-т хамаарах ба Удирдах зөвлөл хоёуланг нь жил бүр харна.
- Тэгш хүртээмж. Охин компанийн дадлагын байрыг бусад бүх дадлагын байрны адил нийтэлсэн тохируулгын журмаар хуваарилна (D.48 §4) — хэзээ ч гэр бүлийн компанитай холбоогоор биш (R.2-ын 5-р амлалт; B.4 §4-ийн загвар). Хүртээмжийн хувь D.48 §4-ийн аудитын нэг хэсэг.
- Зөвлөгчийн жишиг. Дадлагад гарсан сурагч бүр нэр заасан, шалгагдсан компанийн зөвлөгчтэй (J.2-ын дадлагын хувилбараар бэлтгэгдсэн — §12-ын баталгаа) болон [хуваарийн дагуу] очиж уулздаг, сурагчийн хамгийн түрүүнд залгах хүн болох нэр заасан сургуулийн хянагчтай (D.54) байна.
- Суралцахуйн шударга байдал. Дадлагын байр нь корпорацийн хүүхэд асрах газар эсвэл үнэгүй ажиллах хүч бус, D.53-ын суралцахуйн гэрээг биелүүлнэ (C.43 §4-ийн аудит үйлчилнэ); ээлжлэн ажиллуулах төлөвлөгөө сурагчдыг замын сонирхолд нь тохирсон бодит үйл ажиллагаатай — үйл ажиллагаа, инженерчлэл, гал тогоо, студи, худалдаа — танилцуулна.
- Компанийн нууцлалыг хүндэтгэнэ (сурагчид D.27 §3-ын мэдлэгийн дагуу тайлбарласан, насанд тохирсон нууцлалын амлалтад гарын үсэг зурна); компанийн оюуны өмчийн нөхцөл D.27 §2-ын дагуу бөгөөд дадлагын байрыг хүлээн авахаас өмнө мэдээлнэ.
D.51Гадны компанид дадлага хийх журам (3-р шат)
- Гадны дадлага бол шатны оргил: бодит компани, бодит баг, сургууль зайтай. Хүлээн авагчдыг түншийн сүлжээнээс (C.37, D.28) татаж, анхны дадлагын байраас өмнө шалгана: байршлын эрсдэлийн үнэлгээ (D.54), хүүхэд хамгааллын нөхцөл ба нэр заасан зөвлөгч (J.2 §8), хуулийн нийцлийг хангах чадавх (D.52), даатгалын баталгаажуулалт, шинэ бол тодорхойлолт; хүлээн авагчийн байр суурийг дадлагын мөчлөг бүрийн дараа хянана.
- Дадлагын байр бүр гарын үсэг зурсан гурван талт гэрээтэй (сургууль–хүлээн авагч–гэр бүл) байна: үүрэг ба суралцахуйн зорилго (D.53), цаг ба хяналт, хүүхэд хамгаалал ба харилцааны дүрэм, нууцлал ба оюуны өмчийн нөхцөл (D.27), цуцлах эрх (нөхцөлөө биелүүлээгүй дадлагын байрыг аль ч тал зогсоож болно; хүүхэд хамгааллын санаа зоволт гарвал сургууль аливаа дадлагын байрыг нэн даруй, дангаараа зогсооно).
- Сургуулийн хяналт: нэр заасан хянагч, сурагч болон зөвлөгчтэй товлосон уулзалт, дадлагын байр бүрт дор хаяж [нэг] газар дээрх айлчлал, тухайн өдөрт нь мэдээлэх шат дамжлага (D.54).
- Олон улсын эсвэл байрлан хийх дадлага (санал болгосон тохиолдолд, DP/HCP) P.6/D.8-ын түвшний засаглал болон асран хамгаалалтын зохион байгуулалтыг (B.8 §2-ын загвар) нэмж шаардана.
- Хүлээн авагчтай харилцааг хоёр талдаа шударгаар хадгална: хүлээн авагч бэлтгэгдсэн сурагч, шударга үнэлгээ авна; сурагч бодит ажил, шударга тодорхойлолт авна; сурагчдыг зүй бусаар ашигласан хүлээн авагч — эсвэл сургуулийн итгэлийг гутаасан сурагч — баримтжуулсан журмаар хөтөлбөрөөс гарна.
D.52Дадлагын хуулийн нийцлийн журам
- Хууль бол хаа сайгүй доод шаардлага: ажиллах насны доод хязгаар, насаар нь зөвшөөрсөн ажлын төрөл ба хориотой аюултай ажил, цаг болон өдрийн цагийн хязгаар, шаардлагатай зөвшөөрөл буюу эрх бүхий байгууллагад мэдэгдэх асуудлыг үндэсний хөдөлмөрийн болон боловсролын хуулийн (A.14) дагуу хуулийн зөвлөгөөтэйгөөр зураглаж, хөтөлбөрийн нийцлийн матриц болгон нийтэлж, хууль өөрчлөгдөхөд шинэчилнэ. Ямар ч дадлагын байр матрицаас гадуур ажиллахгүй — албан бус байдал хамгийн амархан, хамгийн аюултай байдаг охин компаниудад ч мөн адил.
- Цалин ба кредит: нийтэлсэн журам дадлагын байр хэзээ цалингүй суралцахуйн дадлага (хөдөлмөрийг орлуулахаас хамгаалсан суралцахуйн цагийн тодорхой хамгаалалттай), хэзээ цалинтай ажил (цалингийн хуулийг мөрдөх) болохыг, тус бүр эрдмийн кредиттэй (D.53) хэрхэн холбогдохыг тодорхойлно — гэр бүл гарын үсэг зурахаасаа өмнө нөхцөлийг харна (D.51 §2).
- Ажлын нөхцөлийн дүрэм сурагчийг дагана: завсарлага, аюулгүй ажлын хязгаар, санаа зовоосон асуудлыг хэлэх D.36/C.36-ийн загвар; сурагчдад ажилтны хувьд эдлэх эрхийг ажлын байранд бэлтгэх сургалтын хүрээнд заана (D.48 §3 — хөдөлмөрийн эрх зүйн мэдлэг бол амьдралын ур чадвар, D.1).
- Нийцлийг шат тус бүрээр жил бүр хянана; зөрчил гарвал засаж залруулах хүртэл хүлээн авагчтай харилцааг түр зогсооно.
D.53Дадлагын суралцахуй, үнэлгээ ба кредитийн журам
- Энгийн танилцахаас давсан дадлагын байр бүр суралцахуйн гэрээгээр явагдана: нэр заасан суралцахуйн зорилго (ур чадвар, мэдлэг, зан чанарт нөлөөлөх туршлага), тэдгээрт үйлчлэх үүрэг, зөвлөгч ба хянагчийн үүрэг, гаргах нотолгоо, кредитийн хүрээ (HCP-ийн дадлагын цаг C.43, CAS C.28, Үйлчилгээ C.22, Амьдралын туршлага D.10 — хүрээ тус бүрийн зохицуулагч өөрийн шаардлагыг сахина).
- Үнэлгээ гурван эх сурвалжаас: ажлын байрны зөвлөгчийн үнэлгээ (зохион байгуулалттай хэрэгсэл, D.50 §3-ын дагуу бэлтгэгдсэн), сургуулийн хянагчийн үнэлгээ, сурагчийн өөрийн нотолгоотой эргэцүүлэл (D.10-ын сахилга) — эдгээр нь ISDP болон портфолиод орно (E.18; сайн дадлага Ур чадварын дүнгийн хуудсанд бичигдэнэ).
- Дадлагын байрны чанарыг ижил мэдээллээс үнэлнэ (тохирсон ба бодитоор олгосон суралцахуй) — энэ нь хүлээн авагчийн хяналтад орно (D.51 §5, C.43 §4).
- Бүтэлгүйтсэн дадлагыг — буруу тохирол, хүлээн авагчийн алдаа, сурагчийн бэлэн бус байдал — туршилтын талбарын дүрмээр задлан ярилцна (F.1 §7.1): шударга оролдлого бол суралцахуй; нуун дарагдуулах болон зан үйлийн алдаа л жинхэнэ бүтэлгүйтэл юм.
D.54Дадлагын эрүүл мэнд, аюулгүй байдал ба ослын журам
- Өмнө: хүлээн авагчийн байршил бүр хүчинтэй эрсдэлийн үнэлгээтэй байна (3-р шатны анхны дадлагын байрт сургууль өөрөө хийнэ; дараа нь хүлээн авагч гаргаж, сургууль баталгаажуулна; 2-р шатанд D.50-ийн ерөнхий гэрээ); сурагчид эхлэхээсээ өмнө тухайн байршлын аюулгүй байдлын танилцуулга авна; эрүүл мэнд болон яаралтай үеийн мэдээлэл O.1-ээр хянагдсан протоколын дагуу дамжина; даатгалын хамрах хүрээг дадлагын байр бүрээр баталгаажуулна (FIN-03/N.3).
- Явцад: сурагч мэдээллийн карт авч явна — нэр заасан сургуулийн хянагч (хамгийн түрүүнд залгах хүн), хөтөлбөрийн яаралтай утас, мөн тодорхой заавар: аюулгүй байдал эсвэл харьцааны аливаа санаа зоволт гарвал тухайн өдөрт нь залга; ямар ч санаа зоволт хэтэрхий өчүүхэн биш (J.9-ийн бага түвшний асуудлын зарчмыг ажлын байранд өргөжүүлсэн).
- Осол: дадлагын байранд гарсан аливаа гэмтэл, осолд дөхсөн тохиолдол, хүүхэд хамгааллын санаа зоволт, харьцааны асуудлыг тухайн өдөрт нь сургуульд мэдээлнэ (гэрээний дагуу хүлээн авагчийн үүрэг; §2-ын дагуу сурагчид өгсөн заавар); сургууль ноцтой байдлаас нь хамааран хариу арга хэмжээ авна — I.9 эмнэлгийн, J.1 хүүхэд хамгааллын (хянах хүртэл дадлагын байрыг нэн даруй түдгэлзүүлэх), D.51 §2-ын цуцлах эрх; гэр бүлд L.5-ын харилцааны жишгийн дагуу мэдээлнэ.
- Хөтөлбөр даяарх ослын мэдээг [улирал бүр] хянана: хүлээн авагч, шат, ажлын төрлөөр илэрсэн хандлага нийцлийн матриц (D.52), хүлээн авагчийн хяналт (D.51 §5), жилийн тайланд (D.48 §5) орно.
D-XIIХҮСЭЛ ТЭМҮҮЛЭЛ БА НӨЛӨӨЛЛИЙН ТӨСЛИЙН ХӨТӨЛБӨР
Олон нийтэд хүрдэг сурагчийн бүтээл: туршилтын талбарын бодит байдлын нотолгоо.
D.56Хүсэл тэмүүлэл ба нөлөөллийн төслийн дүрэм
- Зорилго. Дипломын ажлын шатаас (C.38) гадна Хүмүүн сургуулийн сурагч бүр хоёр төрлийн төслөөр бодит бүтээлийн хувийн цогц бүрдүүлнэ: хүсэл тэмүүллийн төсөл (авьяаст тулгуурласан: цомог, тоглоом, роман, робот, түр ресторан — сурагч бүтээхийг шатаж хүсдэг учраас сонгосон) болон нөлөөллийн төсөл (асуудалд тулгуурласан: сургууль, хот эсвэл дэлхий дээрх бодит асуудлыг хэмжигдэхүйц сайжруулах зорилгоор шийдвэрлэх — бүлийн байгаль хамгааллын төслүүд T.5 нь тэргүүлэх суваг).
- Түвшин тус бүрийн хүлээлт: сурагч бүр дипломын ажлаас гадна [шатлал] тутамд дор хаяж [нэг] зөвлөгчтэй төсөл — ганцаараа эсвэл багаар — дуусгана; нөлөөллийн төслийг MYP-д дор хаяж нэг удаа, DP/HCP-д нэг удаа заавал хийнэ; ISDP сурагч бүрийн төслийн утсыг мөшгинө; портфолио бүтээлийг хадгална (E.18).
- Олон нийтэд хүрэх шаардлага: нөлөөллийн төсөл бодит үзэгчдэдээ хүрэх хүртлээ дуусаагүй байна — нэвтрүүлсэн, хүргэсэн, нийтэлсэн эсвэл үйлчилж буй хүмүүстээ танилцуулсан байх (хэрхэн гэдгийг D.58 зохицуулна). Хүсэл тэмүүллийн төслийг олон нийтэд хүргэхийг хүчтэй чиглүүлэх боловч бүтээлийн мөн чанар шаардвал хувийн байдлаар өндөрлөж болно (романы ноорог бол бүтээлийн цогц; хэвлүүлэх нь сонголт).
- Бүтэлгүйтлээс бүрэн хамгаална: төсөл бол хамгийн цэвэр туршилтын талбар — шударгаар бүтэлгүйтсэн зорилго өндөр төслийг суралцахуй болгон тэмдэглэнэ (F.1 §7.1), портфолиод оролдлого болгон баримтжуулна (Ур чадварын дүнгийн хуудас бодит оролдлогыг шударга үр дүнтэй нь бүртгэнэ — E.18; сайн баримтжуулсан шударга бүтэлгүйтэл аюулгүй амжилтаас илүү жинтэй).
- Хөтөлбөрийн захирал: Төслийн захирал (эсвэл Сургалтын захирлын томилсон хүн), зөвлөгчдийн багтай (D.57) хамт.
D.57Төслийн зөвлөгөө, нөөц ба зөвшөөрлийн журам
- Зөвшөөрөл бол санааг хаах хана бус, дэмжлэг авах хаалга: сурагчид нийтэлсэн хөнгөн маягтаар төсөл санал болгоно (юу, яагаад, хэнд, юу хэрэгтэй, юу буруугаар эргэж болох); хөтөлбөр зөвшөөрнө (шаардлагатай бол D.24 §2-ын дагуу ёс зүйн хяналт — хүн оролцогч, амьтан, өгөгдөл, мэдэгдэхүйц эрсдэл; шаардлагатай бол D.6/D.25/D.8-ын дагуу аюулгүй байдлын хяналт) — хууль ёсны, хэрэгжих боломжтой саналд өгөх анхдагч хариулт бол шаардлагатай нөхцөлтэйгөөр «тийм».
- Зөвлөгөө: зөвшөөрөгдсөн төсөл бүр нэр заасан зөвлөгчтэй — хөтөч багш, мэргэжилтний замын ажилтан (зөвлөгөө өгөх нь гэрээнд заасан M-III-ын ажил), эсвэл шалгагдсан гадны мэргэжилтэн (J.2 §8-ын хүрээ) — уулзалтын давтамжийг төслийн эрсдэл, зорилгод тохируулна; зөвлөгчийн ачааллыг ажлын ачаалалд тооцно (M.8).
- Нөөц: хөтөлбөр нийтэлсэн төслийн сан болон нөөц ашиглах шаттай (байгууламжийн захиалга D.5/D.25-ын гэрчилгээгээр, шат тус бүрийн материалын төсөв, B.9 §5 нь санхүүгийн дэмжлэг авдаг сурагчдын хүсэл эрмэлзлийг хамгаална); нөөц хуваарилах шалгуурыг нийтэлж, шударга байдлыг нь хянана (A.16); бизнес төслийн мөнгөний асуудал D.30-аар дамжина.
- Төсөлд түнш болон олон нийтийн оролцоо C.37-ийн дүрмийг мөрдөнө (гэрээ, өгөгдөл, D.27-ийн дагуу оюуны өмч, хүүхэд хамгаалал); охин компани доторх төсөл D.50-ийн засаглалыг мөрдөнө.
- Ачааллын шударга байдал: төсөл бусад бүх зүйлийн адил D.15-ын бүртгэлд байна; ахлах хөтөч багш дуртай төсөл нь сурагчийг залгичихаас сэргийлнэ.
D.58Олон нийтэд хүргэх ба нээлтийн журам
- Чанарын шаардлага: бүтээл бэлэн болсон үедээ олон нийтэд гарна — хөтөлбөр хэрэгсэл тус бүрийн (тоглолт, хэвлэл, бүтээгдэхүүн, нэвтрүүлэлт, үзэсгэлэн) нийтэлсэн бэлэн байдлын жишигтэй: баримтын мэдэгдлийг шалгасан (C.3-ын шударга байдал олон нийтийн бүтээлд ч үйлчилнэ), урлал нь сурагчийн гэрчилгээтэй түвшинд хүрсэн, зөвлөгч болон хөтөлбөрийн хянаж баталсан байна. Энэ шаардлага үзэгчдийг ч, сурагчийг ч хамгаална — бэлэн бус бүтээлийг гаргах нь зориг бус, итгэлгүй хандлагыг заадаг.
- Зөвшөөрөл ба хувийн нууц: сурагч эсвэл түүний бүтээл олон нийтэд гарах бүрт K.10-ын зөвшөөрөл үйлчилнэ (үндсэн эрх мэдэл — J.2/R.9 үүнд захирагдана); сурагчид хувийн олны анхаарлаас торгуульгүйгээр татгалзаж болно (бүтээл нь урд явж болно; хүүхэд заавал байх албагүй); насаар нь гэр бүлийн зөвшөөрөл авна; төслийн ажил дахь гуравдагч этгээдийн мэдээллийг O.1/O.6-ийн дагуу зохицуулна.
- Сувгууд: сургууль бодит сувгуудыг хангана — Инновацийн үзэсгэлэн (D.26), тоглолт ба шоу (D.37 §4), demo day (D.31), сургуулийн хэвлэл ба медиа (R.9-ийн хяналтад), түншүүдээр дамжуулан олон нийтэд нэвтрүүлэх (C.37) — мөн сурагчийн өөрийн санаачилсан сувгийг (дэлгүүр, платформ, илгээлт) нөхцөл, оюуны өмч (D.27), аюулгүй байдлын (J.8-ын онлайн дүрэм) зааварчилгаагаар дэмжинэ.
- Хэвлэл мэдээлэл ба төлөөлөл: бүтээлийнхээ талаар олны өмнө ярих сурагчид F.1 §5-ыг (олон нийтийн ажлын зан үйл) мөрдөнө; сургуулийн өргөжүүлсэн сурвалжлага R.9-ийг мөрдөнө; арилжааны нээлт D.30/D.31-ийн шалгуурыг мөрдөнө.
- Нээлтийн дараа: нөлөөллийн төсөл үр дүнгээ шударгаар тайлагнана (юу өөрчлөгдсөн, хэрхэн хэмжсэн — үр дүнгүй гарсныг ч оруулан); олон нийтийн бүтээл портфолиод, сайн бол сургуулийн олон нийтийн бүртгэлд орно — сурагчийн эзэмшил хэвээр (D.27 §1), бүтээл дээр нь сурагчийн нэр үргэлж байна.
Part D-г жил бүр хянана: чиглэл бүрийг тухайн хөтөлбөрийн захирал; нэгдсэн цогцыг (D.0) сургуулийн захирал хянаж, Удирдах зөвлөлд тайлагнана (D.0 §9). Хаалтанд бичсэн утгыг анх батлахдаа тогтооно. Аюулгүй байдлын чухал хэсгүүдийг (D.6, D.8, D.19, D.21, D.25, D.43, D.45, D.54) нэмэлтээр улирал бүр хянана. Сургуулийн журмын платформ дээрх хувилбар эх хувь болно. Орчуулга гаргасан тохиолдолд англи хувилбар давуу хүчинтэй.